πότμος
πότμος, that which befals one, one’s lot, destiny
- that which befalls one, lot, destiny:
- 1 in Hom. always of evil destiny, esp. of death; of the killer, πότμον ἐφῆκε, ἐφήσω, Il. 4.396, Od. 19.550; or of the killed, πότμον ἐπισπεῖν Il. 6.412, Od. 2.250, al.; θάνατον καὶ π. ἐπισπεῖν Il. 2.359, 20.337, al.; also θανέειν καὶ πότμον ἐπισπεῖν 7.52, Od. 4.562, al.; ὀλόμην καὶ πότμον ἐπέσπον 11.197; αἴ κε θάνῃς καὶ πότμον ἀναπλήσῃς βιότοιο Il. 4.170, cf. 11.263; also πότμον ἐφάψαι, = π. ἐφεῖναι, Pi. O. 9.60, cf. B. 5.158, etc.; πότμον ἀμπιπλάντες ὁμοῖον, of the Dioscuri who lived on alternate days, Pi. N. 10.57.
- 2 after Hom. without a sense of evil, π. συγγενής oneʼs natural gifts, ib. 5.40; εὐτυχεῖ π. A. Pers. 709; καλλίπαις π. Id. Ag. 762 (lyr.), cf. 1005 (lyr.); π. ξυνήθης πατρός my fatherʼs customary fortune, S. Tr. 88; π. ἄποτμος E. Hipp. 1143 (lyr.); τίνα ποτʼ Ἠλέκτρα πότμον εἴληχε βιότου; Id. IT 913; θανεῖν ζηλωτὸς ἐν Ἑλλάδι π. Arist. Fr.Lyr. 6.4.
- II personified, Destiny, ὁ μέγας Π. Pi. P. 3.86. [The first syll. long in Hom., but sts. short in later poets, IG 9(1).871 (Corc., iii B.C.), Orph. A. 1291; commonly short in Trag., but long in S. Tr. 88, Fr. 871.1.]
[Auch die Attiker brauchen zuweilen die erste Silbe lang, Seidler vers. dochm. p. 106 ; spätere Epiker haben sie zuweilen kurz, Jacobs AP p. 572.]
-ου, ὁ.
- 1
What befalls one, one’s lot or fate : ὃν πότμον γοόωσα Il. 16.857 = Il. 22.363. Cf. Od. 10.245.
- 2
Evil fate or destiny, bane, death : θάνατον καὶ πότμον Il. 2.359, Il. 15.495, Il. 20.337, εἰ πότμον ἀναπλήσῃς βιότοιο (a fate that ends thy life) Il. 4.170. Cf. Il. 4.396, Il. 6.412, Il. 7.52, Il. 11.263, Il. 18.96, Il. 21.588, Il. 22.39 : Od. 2.250, Od. 3.16 (the manner of his death), Od. 4.196, 339, 562, Od. 11.197, Od. 19.550, Od. 24.471, etc.
- 1
- 1fortune (good or bad) πότμῳ σὺν εὐδαίμονι O. 2.18 τὸν εὔφρονα πότμον O. 2.36 Τιμόσθενες, ὔμμε δʼ ἐκλάρωσεν πότμος Ζηνὶ O. 8.15 μὴ καθέλοι μιν αἰὼν πότμον ἐφάψαις ὀρφανὸν γενεᾶς O. 9.60 τὸ πλουτεῖν δὲ σὺν τύχᾳ πότμου σοφίας ἄριστον P. 2.56 λαγέταν γάρ τοι τύραννον δέρκεται εἴ τινʼ ἀνθρώπων ὁ μέγας πότμος P. 3.86 πότμου παραδόντος P. 5.3 πότμος δὲ κρίνει συγγενὴς ἔργων πέρι πάντων N. 5.40 καίπερ ἐφαμερίαν οὐκ εἰδότες οὐδὲ μετὰ νύκτας ἄμμε πότμος ἅντινʼ ἔγραψε δραμεῖν ποτὶ στάθμαν N. 6.6 εἴργει δὲ πότμῳ ζυγένθʼ ἕτερον ἕτερα N. 7.6 πότμον ἀμπιπλάντες ὁμοῖον (sc. Διόσκουροι) N. 10.57 (μάτρωι) χάλκασπις ᾧ πότμον μὲν Ἄρης ἔμειξεν (i. e. θάνατον Σ) I. 7.25 ]ποτμος[ Θρ. 5c. 2. πότμοιο λιπα[ ?fr. 334a. 5. pro pers., ἐμοὶ δʼ ὁποίαν ἀρετὰν ἔδωκε Πότμος ἄναξ, εὖ οἶδʼ ὅτι χρόνος τελέσει N. 4.42 νῦν δʼ αὖτις ἀρχαίας ἐπέβασε Πότμος συγγενὴς εὐαμερίας (sc. αὐτόν) I. 1.39
- 1that which befals one, oneʼs lot, destiny: commonly of evil destiny, death, of the killer, πότμον ἐφεῖναι, or of the killed, πότμον ἐπισπεῖν, Hom.;—also in Pind. and Trag.
- 2without a sense of evil, π. συγγενής oneʼs natural gifts, Pind.; εὐτυχεῖ πότμῳ Aesch.; π. ξυνήθης πατρός my fatherʼs customary fortune, Soph. Penult. often short in Trag.
-
…τιμωρήσεις Πατρόκλῳ τῷ ἑταίρῳ τὸν φόνον καὶ Ἕκτορα ἀποκτενεῖς, αὐτὸς ἀποθανῇ αὐτίκα γάρ τοι, φησί, μεθʼ Ἕκτορα πότμος ἑτοῖμος ὁ δὲ τοῦτο ἀκούσας τοῦ μὲν θανάτου καὶ τοῦ κινδύνου ὠλιγώρησε, πολὺ δὲ μᾶλλον δείσας τὸ ζῆν κακὸς…
Plato, Apology
-
…Θέτις κατὰ δάκρυ χέουσα · ὠκύμορος δή μοι τέκος ἔσσεαι, οἷʼ ἀγορεύεις · αὐτίκα γάρ τοι ἔπειτα μεθʼ Ἕκτορα πότμος ἑτοῖμος. τὴν δὲ μέγʼ ὀχθήσας προσέφη πόδας ὠκὺς Ἀχιλλεύς · αὐτίκα τεθναίην, ἐπεὶ οὐκ ἄρʼ ἔμελλον ἑταίρῳ κτεινομένῳ…
Homer, Iliad
-
…ἀνυμέναιος ταλαίφρων ἄγομαι τὰν πυμάταν ὁδόν. οὐκέτι μοι τόδε λαμπάδος ἱερὸν ὄμμα θέμις ὁρᾶν ταλαίνᾳ. τὸν δʼ ἐμὸν πότμον ἀδάκρυτον οὐδεὶς φίλων στενάζει. ἆρʼ ἴστʼ ἀοιδὰς καὶ γόους πρὸ τοῦ θανεῖν ὡς οὐδʼ ἂν εἷς παύσαιτʼ ἄν…
Sophocles, Antigone
-
…δʼ ὑμεναίων γόος ἀντίπαλος λευκῶν τε πέπλων μέλανες στολμοὶ πέμπουσί μʼ ἔσω λέκτρων κοίτας ἐς ἐρήμους. παρʼ εὐτυχῆ σοι πότμον ἦλθεν ἀπειροκάκῳ τόδʼ ἄλγος · ἀλλʼ ἔσωσας βίοτον καὶ ψυχάν. ἔθανε δάμαρ, ἔλιπε φιλίαν · τί νέον τόδε…
Euripides, Alcestis
-
…καὶ ἄλκιμοι ἀνέρες εἰμέν, οἳ καὶ πρόσθε φίλων τοκέων ἀλόχων τε καὶ υἱῶν Ἴλιον εἰρυόμεσθα · σὺ δʼ ἐνθάδε πότμον ἐφέψεις ὧδʼ ἔκπαγλος ἐὼν καὶ θαρσαλέος πολεμιστής. ἦ ῥα, καὶ ὀξὺν ἄκοντα βαρείης χειρὸς ἀφῆκε, καί ῥʼ…
Homer, Iliad
-
…ἐλεεινὰ προσηύδα χεῖρας ὀρεγνύς · Ἕκτορ μή μοι μίμνε φίλον τέκος ἀνέρα τοῦτον οἶος ἄνευθʼ ἄλλων, ἵνα μὴ τάχα πότμον ἐπίσπῃς Πηλεΐωνι δαμείς, ἐπεὶ ἦ πολὺ φέρτερός ἐστι σχέτλιος · αἴθε θεοῖσι φίλος τοσσόνδε γένοιτο ὅσσον ἐμοί · τάχα…
Homer, Iliad
-
…τινα γὰρ τίεσκον ἐπιχθονίων ἀνθρώπων, οὐ κακὸν οὐδὲ μὲν ἐσθλόν, ὅτις σφέας εἰσαφίκοιτο · τῷ καὶ ἀτασθαλίῃσιν ἀεικέα πότμον ἐπέσπον. ἀλλʼ ἄγε μοι σὺ γυναῖκας ἐνὶ μεγάροις κατάλεξον, αἵ τέ μʼ ἀτιμάζουσι καὶ αἳ νηλείτιδές εἰσιν .…
Homer, Odyssey
-
…ἤλυθʼ ἔπι ψυχὴ Ἀγαμέμνονος Ἀτρεΐδαο ἀχνυμένη · περὶ δʼ ἄλλαι ἀγηγέραθʼ, ὅσσαι ἅμʼ αὐτῷ οἴκῳ ἐν Αἰγίσθοιο θάνον καὶ πότμον ἐπέσπον. τὸν προτέρη ψυχὴ προσεφώνεε Πηλεΐωνος · Ἀτρεΐδη, περὶ μέν σʼ ἔφαμεν Διὶ τερπικεραύνῳ ἀνδρῶν ἡρώων φίλον ἔμμεναι…
Homer, Odyssey
-
…ἐκ χέρσου κακὰ γίγνεται θνητοῖς, ὁ μάσσων βίοτος ἢν ταθῇ, πρόσω. ὦ βροτῶν πάντων ὑπερσχὼν ὄλβον εὐτυχεῖ πότμῳ ὡς ἕως τʼ ἔλευσσες αὐγὰς ἡλίου ζηλωτὸς ὢν βίοτον εὐαίωνα Πέρσαις ὡς θεὸς διήγαγες, νῦν τέ σε ζηλῶ θανόντα…
Aeschylus, Persians
-
…καὶ τετράκις, οἳ τότʼ ὄλοντο Τροίῃ ἐν εὐρείῃ χάριν Ἀτρεΐδῃσι φέροντες. ὡς δὴ ἐγώ γʼ ὄφελον θανέειν καὶ πότμον ἐπισπεῖν ἤματι τῷ ὅτε μοι πλεῖστοι χαλκήρεα δοῦρα Τρῶες ἐπέρριψαν περὶ Πηλεΐωνι θανόντι. τῷ κʼ ἔλαχον κτερέων, καί…
Homer, Odyssey