infidelis
infidelis, not to be trusted, unfaithful, faithless
in-fĭdēlis, e, adj., that cannot be relied upon, unfaithful, faithless.
- I In gen. (rare but class.): si hoc sibi sument, nullam esse fidem, quae infideli data sit, Cic. Off. 3, 29, 106: Bellovaci, qui ante erant per se infideles, Caes. B. G. 7, 59: non infideles arbitrae Nox et Diana, Hor. Epod. 5, 50: obsecro, infidelior mihi ne fuas, quam ego sum tibi, Plaut. Capt. 2, 3, 83 (443): ut ex infidelissimis (sociis) firmissimos redderem, Cic. Fam. 15, 4, 14: silex ad structuram infidelis, Plin. 36, 22, 49, § 169: infidelis recti magister est metus, Plin. Pan. 45.—
- II In partic., in eccl. Lat., unbelieving, infidel: Christiani, Salv. de Gub. 5 init.—Adv.: in-fĭdēlĭter, faithlessly, perfidiously: nec me minus putarem reprehendendum, si inutiliter aliquid senatui suaserim quam si infideliter, Cic. Brut. 2, 1, 2; Vulg. Isa. 21, 2. —Sup.: infidelissime, Salv. contra Avar. 3.
īn-fidēlis, e, der keine Treue hält, dem man also nicht trauen kann, ungetreu = unehrlich, unzuverlässig, unredlich, I) im allg., Cic. u.a.: obsecro, infidelior mihi ne fuas, quam ego sum tibi, Plaut.: infidelissimi socii, Cic. – v. Lebl., silex structurae infidelis, Plin.: infidelis recti magister est metus, Plin. pan.: terram infidelem nec feracem criminans, Auson. epist. 22, 21. p. 184 Schenkl. – II) insbes. = ἄπιστος, ungläubig, heidnisch, Salv. de gub. dei 5, 1. § 1 u.a. Eccl. (s. Rönsch Itala p. 333).
vere Offa regi nec genti Anglorum numquam ~is fui
oppidanos ~es sibi et regi autumabat
imbellem ‥ populum ‥ ~em ‥ [gentem ] quam solis minis ‥ subjugavit
sit ‥ pars ejus cum Juda ~i traditore
~i autem homini eligatur juramentum(
de [‥ ] quia defamavit Adam filium H., vocando ipsum falsum et ~em, iij d.
insultum fecit ipsumque falsum et ~em appellavit
~i eligantur juramenta hominum(
domum nostram ‥ nobis ~ium nostrorum rebellio precluserat(
seductorem et ~em appellando(v.
rex ‥ Willielmus terras ~ium fidelibus suis distribuit
ad idola distruenda ~ium paganorum
quatinus ‥ ad fidei suscipiendae sacramentum, si ~es essent, invitaret
cum principibus ~ibus et Sarracenis ‥ amicitiam contrahebat
si ‥ decessit ~is
Constantinopolitana civitas imperialis capitur ab ~ibus Turcis
loquens etiam de potestatibus ~ibus ‥ dicit ‥
in aecclesia in qua mortuorum cadavera ~ium sepeliuntur, sanctificare altare non licet
gloriam Deo ab ~ibus denegatam
signa ‥ propter ~es data
vallis ‥ est unus introitus inferni. ‥ intrant tam Cristiani quam alii plures, sed pauci revertuntur, maxime de ~ibus
contra eosdem [sc. Albigensium hereticos ] Christi ~es
numerus ~ium ‥ videbatur excedere fere fideles in centuplum
se ipsos et sua pro ‥ impugnatione ~ium orientalium partium exponentes(
populus ~ium ‥ invalescit et invadit undique Christianos(
urbem Constantinopolitanum de manibus ~ium ‥ eripiunt
īnfĭdēlis, (12) e, sur qui lʼon ne peut compter, peu sûr, infidèle, inconstant, changeant : Pl. Capt. 442 ; Cic. Off. 3, 106 ; Cæs. G. 7, 59 || [Eccl.] infidèle, mécréant : Salv. Gub. 5 || -lior Pl. Capt. 443 ; -issimus Cic. Fam. 15, 4, 14.
- 1. ontrouw, trouweloos, oneerlijk, onbetrouwbaar [socii];
- 2. (eccl.) ongelovig, heidens.
īn-fidēlis e, adj.
- with sup, not to be trusted, unfaithful, faithless: fides infideli data: qui ante erant per se infideles, Cs.: arbitrae, H.: infidelissimi (socii): Novis rebus Allobrox, in times of change, H.