proverbium
proverbium, an old saying, saw, maxim, adage, proverb
- An old saying, a saw, maxim, adage, proverb (class.; syn. adagium): ex quo illud factum est jam tritum sermone proverbium, etc., Cic. Off. 1, 10, 33; cf. id. ib. 3, 19, 77: in proverbii consuetudinem venire, id. ib. 2, 15, 55: illud in proverbium venit, Liv. 40, 46: quod est Graecis hominibus in proverbio, Cic. Verr. 2, 1, 20, § 53; id. Or. 70, 235: quod proverbii loco dici solet, id. Phil. 13, 12, 27: proverbii locum obtinere, id. Tusc. 4, 16, 36: vulgare, id. Fam. 10, 20, 2: acta agimus, quod vetamur veteri proverbio, id. Lael. 22, 85: ut proverbium loquitur vetus, Amm.14, 11, 12.—In plur.: in communibus proverbiis, Cic. Verr. 2, 1, 46, § 121: proverbia opportune aptata, Quint. 6, 3, 97. —
- II A byword, a subject of contemptuous reference (post-class.): et eris perditus in proverbium, Vulg. Deut. 28, 37; id. 3 Reg. 9, 7.
unde ~ium dicitur ‥ [gl.: s. antiquum ]
tanta ‥ eo tempore pax ‥ fuisse perhibetur ut, sicut usque hodie in ~io dicitur, etiam si mulier una cum recens nato parvulo vellet totam perambulare insulam a mari ad mare, nullo se ledente valeret
sicut in illo Platonico legitur ~io dicente felicia esse regna, si philosophi, id est amatores sapientiae regnarent
Henricus, junior filius Willelmi Magni, ‥ patre quoque audiente jactitare ~ium solitus ‘rex illiteratus asinus coronatus’
‘cras in ollam candidi dimittentur lapilli’: urbanum ‥ ~ium quod in prosperis agendorum dicitur successibus
ab hujusmodi casibus forte dictum est militare ~ium: ‘vadis quo vis, morieris ubi debes’
juxta ~ium, quod qui nimium festinat, sepe nimis sero veniet domum
ita ut in ~ium et derisum longe lateque efferretur quod Britanni nec in bello fortes sint nec in pace fideles
jam in exemplum apud Lincolniam positi sumus et ~ium
eris [(Waleys ] in proverbium quod non preteribit
in ~iis [gl.: sc. Salomonis ] mulier illa procax et pertinax sinagogae tipum obumbrans
in ~ia Salomonis libros iij
nobis predicantibus habile et manuale et utillimum esse videtur, super lectionarium anniversarium et ~ia Salomonis
juxta illud Salomonis ~iorum xxiiij
profundissime sophie fodine, ad quas sapiens filium suum mittit ‥, ~iorum secundo
secunda pars Biblie, in qua ‥ liber ~iorum, Ecclesiastes(
quamvis michi presto non insint carmina Maronis, poemata Nasonis, nec ~ia Catonis
hoc somnium vere futurum vaticinium dominus meus ‥ mihi ‥ retulit sic, et etiam aulici nomen indicavit. pro quo aulico exire potest in ~ium
apostolus ista metaphorice ‥, quo non palam sed sub similitudinis quadam umbra, ostendit ‥ . quid ‥ inde, nullum ~ium dicens, apostolus sensit manifeste petimus ut revelet
cum etiam ‥ paganis pagani quasi ridiculosum subsannantis gannaturae opprobrium legantur improperasse hoc modo cum infami ~iorum [gl.: ] elogio cachinnantes ac cavillantesbiwurde
‘qui scit, docere debet, ego scio. hac causa doceo.’ in hac serie premittitur hoc ~ium ‘qui scit, docere debet’ ‥ . sequitur narratio ‥ ‘ego scio’. tertia et ultima conclusio est ‥ vhac causa doceo’
alludens illi fictitio vulgari nec vero Merlini ~io, quo dici solebat ‥
nosse nunc ergo pro certo potestis et manifeste perpendere vera fuisse ~ia de vobis ab ineunte etate dicta et quasi vaticinia nostra ‥ nimia veritate subnixa
俗語。諺。Tritum vetustate proverbium 古語。In — cedere vel venire in consuetudinem proverbii vel in communibus proverbiis versari vel increbescere proverbio 成俗語。Veteris proverbii admonitu 照古諺。
Suggest a Translation
See an image
- pro+verbum, an old saying, saw, maxim, adage, proverb: tritum sermone: volgatum, L.: quod est Graecis hominibus in proverbio: proverbi locum obtinere: acta agimus, quod vetamur veteri proverbio.
-
…evecta exportataque esse. atque etiam illum Aspendium citharistam, de quo saepe audistis id quod est Graecis hominibus in proverbio, quem omnia intus canere dicebant, sustulit et in intimis suis aedibus posuit, ut etiam illum ipsum suo…
Cicero, in Verrem
-
…τι σχεδὸν ἐλπίσας · ἀπογνοὺς δ ἀλόγως ἀπέστη ἐπειπών εἴκω · αἰσχρόν τοι δηρόν τε μένειν, meque obiurgavit vetere proverbio τὰ μὲν διδόμενα. reliqua vide et quantum fieri potest perspice. nos etsi annuum tempus prope iam emeritum habebamus…
Cicero, Epistulae ad Atticum
-
…hoc ei commune cum pluribus sui similibus. illud tamen ; non ; verum in hoc Planco quod proverbi loco dici solet, perire eum non posse, nisi ei crura fracta essent. fracta sunt et vivit .…
Cicero, Philippicae
-
…an quod ita callida est, ut optime possit architectari voluptates Cur iustitia laudatur aut unde est hoc contritum vetustate proverbium quicum in tenebris hoc dictum in una re latissime patet, ut in omnibus factis re, non teste moveamur…
M. Tullius Cicero, de Finibus Bonorum et Malorum
-
…Castori et Polluci in foro dedicatam, nonne senatus consultum de Vatinio vides nam de Sagra Graecorum etiam est volgare proverbium, qui quae adfirmant certiora esse dicunt quam illa quae apud Sagram. his igitur auctoribus nonne debes moveri Tum…
M. Tullius Cicero, de Natura Deorum
-
…et haberet filium delicatiorem, abeunte iam illo, sentin senem esse tactum triginta minis In hoc genus coniciuntur etiam proverbia, ut illud Scipionis, cum Asellus omnis se provincias stipendia merentem peragrasse gloriaretur agas asellum et cetera ; qua…
Cicero, de Oratore
-
…non rostra, non amici, non clientes, non hospites. nec enim umquam sum assensus veteri illi laudatoque proverbio, quod monet mature fieri senem, si diu velis senex esse. ego vero me minus diu senem esse…
M. Tullius Cicero, De Senectute
-
…, non quin confiderem diligentiae tuae, sed rei me magnitudo movebat. mihi prora et puppis, ut Graecorum proverbium est, fuit a me tui dimittendi ut rationes nostras explicares. Ofilio et Aurelio utique satis fiat. A…
Cicero, Epistulae ad Familiares
-
…usus adhibendus est ut mater geminos. internoscit consuetudine oculorum, sic tu internosces si adsueveris. videsne ut in proverbio sit ovorum inter se similitudo tamen hoc accepimus, Deli fuisse complures salvis rebus illis, qui gallinas alere permultas…
M. Tullius Cicero, Lucullus
-
…iure civili, haec ita teneantur, ut sit constitutum legibus ipsis, cetera sic observentur, ut in Graecorum proverbio est, amicorum esse communia omnia. Omnium autem communia hominum videntur ea, quae sunt generis eius, quod…
M. Tullius Cicero, De Officiis
(παροιμία). A proverb. Both the Greeks and Romans were fond of short, pithy sayings, embodying the accumulated experience of mankind, and they abound in the pages of the classic writers. Mere academic and philosophic sayings were styled γνῶμαι (sententiae), and writers in whom they abound are called “gnomic.” (See epos.) The maxims of the Seven Sages were famous throughout Greece (see Seven Sages), and among the Romans writers like Cato the Elder, Iulius Caesar, Tiro , and Suetonius made collections of apothegms. The mimes of Publilius Syrus were full of maxims, hundreds of which are still preserved. (See Publilius Syrus.) For the literature of the subject, see Duplessis, Bibliographiē Parémiologique (Paris, 1847); Rheinsberg-Düringsfeld, Sprichwörter der Germanischen und Romanischen Sprachen (1872-75), which is the ablest work on proverbs that has ever been written; and for convenient reference, the Dictionary of Classical Quotations in the Bohn Library (London, 1874).