ἕννυμι
ἕννυμι, to put clothes on
- put clothes on another, c. dupl. acc., κεῖνός σε χλαῖνάν τε χιτῶνά τε ἑσσει he will clothe thee in cloak and frock, Od. 15.338, cf. 16.79; χαρίεντα δὲ εἵματα ἕσσε Il. 5.905.
- II Med. and Pass., c. acc. rei only, clothe oneself in, put on, wear, κακὰ δὲ χροῒ εἵματα εἷμαι Od. 23.115; χλαίνας εὖ εἱμένοι 15.331; freq. of armour, ἕσσαντο περὶ χροῒ νώροπα χαλκόν Il. 14.383, etc.; [ἀσπίδας] ἑσσάμενοι, of tall shields which covered the whole person, ib. 372; [ξυστὰ] κατὰ στόμα εἱμένα χαλκῷ shafts clad with brass at their point, 15.389; of any covering, wrap, shroud oneself in, χλαίνας . . καθύπερθεν ἕσασθαι, of bed-clothes, Od. 4.299; ἐπὶ δὲ νεφέλην ἕσσαντο Il. 14.350; ἠέρα ἑσσαμένω ib. 282; εἱμένος ὤμοιιν νεφέλην 15.308: metaph., λάϊνον ἕσσο χιτῶνα thou hadst been clad in coat of stone, i.e. stoned, 3.57; τὸν ἀεὶ κατὰ γᾶς σκότον εἱμένος S. OC 1701; τρυχηρὰ περὶ τρυχηρὸν εἱμένην χρόα λακίσματʼ E. Tr. 496: metaph. also, φρεσὶν εἱμένος ἀλκήν Il. 20.381.—Twice in Trag., elsewh. in Compds., as always in Prose.
I tr. vestir c. doble ac.
κεῖνός σε χλαῖνάν τε χιτῶνά τε ἕσσει
te vestirá con un manto y una túnicaτὸν δ' Ἥβη λοῦσεν, χαρίεντα δὲ εἵματα ἕσσε
λυγρὰ δὲ εἵματα ἕσσε περὶ χροΐ
II intr., en v. med.-pas.
1 vestirse, ponerse, revestirse c. ac. int. etim.
χρύσεια δὲ εἵματα ἕσθην
ambos iban vestidos con áureas ropasκακὰ δὲ χροῒ εἵματα εἷμαι
περὶ χροὶ εἵματα ἕστο
ἀργύφεον φᾶρος μέγα ἔννυτο
χλαίνας εὖ εἱμένοι ἠδὲ χιτῶνας
χρὴ καλὰ (εἵματα) μὲν αὐτὴν ἕννυσθαι
οἱ δὲ χιτῶνας εἵατ' ἐϋννήτους
ἕσσατο δ' ἔκτοσθεν ῥινὸν πολιοῖο λύκοιο
πέπλον ... ἕεστο φαεινότερον πυρὸς αὐγῆς
λᾶδος Ϝημένα καλόν
τρυχηρὰ περὶ τρυχηρὸν εἱμένη χρόα πέπλων λακίσματα
vestida con andrajosos jirones de peplos sobre mi andrajoso cuerpo
• frec. de armas
ἕσσαντο περὶ χροῒ νώροπα χαλκόν
(ξυστὰ) κατὰ στόμα εἱμένα χαλκῷ
τεύχεα ἑσσαμένω
ἀσπίδες] ... ἑσσάμενοι
• fig. revestirse en v. pas.
φρεσὶν εἱμένος ἀλκήν
ἦ τέ κεν ἤδη λάϊνον ἕσσο χιτῶνα
en ese caso, ya estarías vestido con pétrea túnica, e.e., lapidadoτι]ήραν εἱμένη καλ[ήν
2 envolverse en, cubrirse, taparse
χλαίνας τ' ἐνθέμεναι οὔλας καθύπερθεν ἕσασθαι
y colocar (en los catres) mantas de lana por encima para taparseἠέρα ἑσσαμένω
envueltos los dos en brumaεἱμένος ὤμοιιν νεφέλην
τὸν ἀεὶ κατὰ γᾶς σκότον εἱμένος
•De *Ϝεσ-νυ-μι a partir de una r. ide. *u̯es-, cf. arm. z-genum ‘vestirse’, y c. otro tipo de pres. gr. εἷμαι, ai. váste, het. imperat. act. 2a plu. veš-ten.
1. act. met acc., causat., met sigm. aor. aan laten trekken, kleden, met dubb. acc.:
2. med.-pass. met enkele acc. v. kledingstuk aantrekken, zich kleden in, zich hullen in, zich bedekken met, met acc. en dat.:
bekleiden, anziehen ; τινά τι, Einen mit Etwas bekleiden, κεῖνός σε χλαῖνάν τε χιτῶνά τε ἕσσει, er wird dir einen Mantel anziehen, Od. 15.338, 16.79, 17.550 ; auch med. u. pass. τί, sich Etwas anziehen, anlegen, mit Etwas bekleidet sein, αὐτὴ δʼ ἀργύφεον φᾶρος ἕννυτο Od. 5.230, λάϊνον ἕσσο χιτῶνα, d.i. gesteinigt werden, Il. 3.57 ; χρύσεια δὲ εἵματα ἕσθην 18.517 ; νέοι χλαίνας εὖ εἱμένοι, wohl bekleidet, 15.308 ; auch περὶ χροΐ, Od. 16.457, öfter, u. χροΐ allein, 11.190 ; einzeln bei den folgdn Dichtern, εἵματα δʼ οὐκ ἀσκητὰ ἕννυτο Theocr. 24.138. Auch von Waffen, anlegen, ἕσσαντο νώροπα χαλκόν, τεύχεα ἑσσαμένω, Il. 14.383, 23.803 ; auch ἀσπίδας ἑσσάμενοι, sich mit den Schilden bedeckend, 11.372. Uebh. sich mit Etwas umhüllen, umgeben, νεφέλην ἕσσαντο, sie umhüllten sich mit einer Wolke, Il. 14.350 ; ἠέρα, Finsternis, dicken Nebel um sich hüllen, 14.282, wie Hes. O. 124 ; ὦ τὸν ἀεὶ κατὰ γᾶς σκότον εἱμένος Soph. O.C. 1698 ; übertr., Ποσειδάωνος ἕσσαντʼ εἰναλίου τέμενος, sie traten in den Hain, Pind. P. 4.204. – In anderer Uebertragung φρεσὶν εἱμένος ἀλκήν, mit Mut angetan, Il. 20.381. – In Prosa ist nur das comp. ἀμφιέννυμι gebräuchlich.
(ϝές-νυμι. Cf. L. vestis).
Fut. ἕσσω Od. 13.400, Od. 16.79, Od. 17.550, Od. 21.339.
3 sing. -ει Od. 15.338, Od. 17.557.
Aor. ἕσσα Od. 4.253.
3 sing. -ε Il. 5.905, Il. 16.680, Il. 18.451: Od. 7.265, Od. 10.542, Od. 13.436, Od. 14.320, Od. 16.457.
3 pl. -αν Od. 8.366, Od. 24.59.
Imp. ἕσσον Il. 16.670.
Pple. ἕσσας Od. 14.396.
Infin. ἕσσαι Od. 14.154.
Mid. Pres. infin. ἕννυσθαι Od. 6.28, Od. 14.514, 522.
3 sing. impf. ἕννυτο Od. 5.229, 230, Od. 10.543.
3 sing. aor. ἑέσσατο (ἐϝεσσατο) Il. 10.23, 177: Od. 14.529. ἕσατο Il. 14.178. ἕσσατο Il. 7.207, Il. 10.334: Od. 6.228.
3 pl. ἕσαντο Il. 20.150. ἕσσαντο Il. 14.350, 383: Od. 24.467, 500.
Pple. ἑσσάμενος, -ου Il. 14.282, 372, Il. 19.233, Il. 23.803: Od. 2.3, Od. 4.308, Od. 20.125.
Infin. ἕσασθαι Il. 24.646: Od. 4.299, Od. 7.338.
Pf. εἷμαι (ϝέσ-μαι) Od. 19.72, Od. 23.115.
2 sing. ἕσσαι Od. 24.250.
3 sing. εἷται Od. 11.191.
2 sing. plupf. ἕσσο Il. 3.57: Od. 16.199.
3 sing. ἕεστο Il. 12.464. ἕστο Il. 23.67: Od. 17.203, 338, Od. 19.218, 237, Od. 22.363, Od. 24.158, 227.
3 dual ἕσθην Il. 18.517.
3 pl. εἵατο Il. 18.596.
Pple. εἱμένος, -ου Il. 4.432, Il. 15.308, 389, Il. 20.381: Od. 15.331, Od. 19.327. (ἀμφι-, ἐπι-, κατα-.)
- I
In act.
- 1
To put (clothes) on a person, clothe him with (them): εἵματα ἕσσε Il. 5.905. Cf. Il. 16.670, 680: Od. 4.253, Od. 7.265, Od. 8.366, Od. 13.400, Od. 16.457, Od. 24.59.
- 2
To put (clothes) on (a person), clothe (him) with (them).
With double acc.: ἀμφί με χλαῖναν ἕσσεν Od. 10.542 = Od. 14.320. Cf. Od. 13.436, Od. 14.154, 396, Od. 15.338, Od. 16.79 = Od. 17.550 = Od. 21.339, Od. 17.557.
So of induing with armour: Πάτροκλον περὶ τὰ ἃ τεύχεα ἕσσεν Il. 18.451.
- 1
- II
In mid.
- 1
In pres., impf. and aor.
- a
To put (clothes) on oneself, put (them) on: ἀμφʼ ἑανὸν ἕσατο Il. 14.178. Cf. Il. 10.23, 177, 334: χλαῖναν ἕννυτο Od. 5.229. Cf. Od. 2.3 = Od. 4.308 = Od. 20.125, Od. 5.230 = Od. 10.543, Od. 6.28, 228, Od. 14.529.
In reference to a covering other than clothes: ἠέρα ἑσσαμένω Il. 14.282. Cf. Il. 14.350, Il. 20.150.
The infin. in complementary sense: οὐ πολλαὶ χλαῖναί [εἰσι] ἕννυσθαι (to cover oneself withal) Od. 14.514. Cf. Il. 24.646: = Od. 4.299 = Od. 7.338, Od. 14.522.
- b
To put on (one’s armour): περὶ χροῒ ἕσσατο τεύχεα Il. 7.207. Cf. Il. 14.383, Il. 19.233, Il. 23.803: Od. 24.467 = 500.
So of assuming a shield: [ἀσπίδας] ἑσσάμενοι Il. 14.372.
- a
- 2
In pf. and plupf., to be in the state of having put on (clothes, etc.); hence
- a
To have on (clothes), be clad in (them), wear (them): χιτῶνας εἵατο Il. 18.596. Cf.Il. 18.517, Il. 23.67: κακὰ εἵματα εἷται Od. 11.191. Cf. Od. 15.331, Od. 16.199, Od. 17.203 = Od. 24.158, Od. 17.338, Od. 19.72, 218, 237, 327, Od. 22.363, Od. 23.115, Od. 24.227, 250.
In reference to a covering other than clothes: εἱμένος νεφέλην Il. 15.308.
Fig.: λάϊνόν χʼ ἕσσο χιτῶνα (would have been stoned) Il. 3.57, εἱμένος ἀλκήν Il. 20.381.
- b
To have on, wear (armour): χαλκῷ, τὸν ἕεστο Il. 12.464. Cf. Il. 4.432.
Of a weapon, to be armed or pointed (with something): ξυστὰ κατὰ στόμα εἱμένα χαλκῷ Il. 15.389.
- a
- 1
- Ito put clothes on another, c. dupl. acc., κεῖνός σε χλαῖνάν τε χιτῶνά τε ἕσσει he will clothe thee in cloak and frock, Od.
- IIMid. and Pass., c. acc. rei, to clothe oneself in, to be clad in, put on, to wear, Hom.; ἀσπίδας ἑσσάμενοι, of tall shields which covered the whole person, Il.; [ξυστὰ εἱμένα χαλκῶι shafts clad with brass, Il.; and by a strong metaph., λάϊνον ἕσσο χιτῶνα thou hadst been clad in coat of stone, i. e. stoned by the people, Il.:—metaph. also, φρεσὶ εἱμένοι ἀλκήν Il.
-
…ὅσσοι δʼ ἂν πολέμοιο περὶ στυγεροῖο λίπωνται μεμνῆσθαι πόσιος καὶ ἐδητύος, ὄφρʼ ἔτι μᾶλλον ἀνδράσι δυσμενέεσσι μαχώμεθα νωλεμὲς αἰεὶ ἑσσάμενοι χροῒ χαλκὸν ἀτειρέα. μηδέ τις ἄλλην λαῶν ὀτρυντὺν ποτιδέγμενος ἰσχαναάσθω · ἥδε γὰρ ὀτρυντὺς κακὸν ἔσσεται ὅς κε λίπηται…
Homer, Iliad
-
…τε κόμη τό τε εἶδος ὅτʼ ἐν κονίῃσι μιγείης. ἀλλὰ μάλα Τρῶες δειδήμονες · ἦ τέ κεν ἤδη λάϊνον ἕσσο χιτῶνα κακῶν ἕνεχʼ ὅσσα ἔοργας. τὸν δʼ αὖτε προσέειπεν Ἀλέξανδρος θεοειδής · Ἕκτορ ἐπεί με κατʼ αἶσαν ἐνείκεσας οὐδʼ…
Homer, Iliad
-
…. αὐτὰρ ἐπεί ῥʼ ὄμοσέν τε τελεύτησέν τε τὸν ὅρκον, τὼ βήτην Λήμνου τε καὶ Ἴμβρου ἄστυ λιπόντε ἠέρα ἑσσαμένω ῥίμφα πρήσσοντε κέλευθον. Ἴδην δʼ ἱκέσθην πολυπίδακα μητέρα θηρῶν Λεκτόν, ὅθι πρῶτον λιπέτην ἅλα · τὼ δʼ ἐπὶ…
Homer, Iliad
-
…ὁδὸν τὴν πέφραδʼ Ἀθήνη. ἦμος δʼ ἠριγένεια φάνη ῥοδοδάκτυλος Ἠώς, ὤρνυτʼ ἄρʼ ἐξ εὐνῆφιν Ὀδυσσῆος φίλος υἱὸς εἵματα ἑσσάμενος, περὶ δὲ ξίφος ὀξὺ θέτʼ ὤμῳ, ποσσὶ δʼ ὑπὸ λιπαροῖσιν ἐδήσατο καλὰ πέδιλα, βῆ δʼ ἴμεν ἐκ…
Homer, Odyssey
-
…ἀπονέοντο. Τρῶες δὲ προὔτυψαν ἀολλέες, ἦρχε δʼ ἄρʼ Ἕκτωρ μακρὰ βιβάς · πρόσθεν δὲ κίʼ αὐτοῦ Φοῖβος Ἀπόλλων εἱμένος ὤμοιιν νεφέλην, ἔχε δʼ αἰγίδα θοῦριν δεινὴν ἀμφιδάσειαν ἀριπρεπέʼ, ἣν ἄρα χαλκεὺς Ἥφαιστος Διὶ δῶκε φορήμεναι ἐς φόβον…
Homer, Iliad
-
…ὁ τοῖσι γέρων ὁδὸν ἡγεμόνευε. τὸν δʼ οἶον πατέρʼ εὗρεν ἐϋκτιμένῃ ἐν ἀλωῇ, λιστρεύοντα φυτόν · ῥυπόωντα δὲ ἕστο χιτῶνα ῥαπτὸν ἀεικέλιον, περὶ δὲ κνήμῃσι βοείας κνημῖδας ῥαπτὰς δέδετο, γραπτῦς ἀλεείνων, χειρῖδάς τʼ ἐπὶ χερσὶ βάτων…
Homer, Odyssey
-
…. ὣς φάτο, τοῦ δʼ ἤκουσε Μέδων πεπνυμένα εἰδώς · πεπτηὼς γὰρ ἔκειτο ὑπὸ θρόνον, ἀμφὶ δὲ δέρμα ἕστο βοὸς νεόδαρτον, ἀλύσκων κῆρα μέλαιναν. αἶψα δʼ ὑπὸ θρόνου ὦρτο, θοῶς δʼ ἀπέδυνε βοείην Τηλέμαχον δʼ ἄρʼ…
Homer, Odyssey
-
…καὶ ἴφια μῆλα νομῶν ἐξ ἀνθεμοέντων · τῆμος ἄρʼ Ἀγχίσῃ μὲν ἐπὶ γλυκὺν ὕπνον ἔχευε νήδυμον, αὐτὴ δὲ χροῒ ἕννυτο εἵματα καλά. ἑσσαμένη δʼ εὖ πάντα περὶ χροῒ δῖα θεάων ἔστη ἄρα κλισίῃ, εὐποιήτοιο μελάθρου κῦρε κάρη ·…
NA, Homeric Hymns
-
…τόσσον λαὸν ἕπεσθαι ἔχοντʼ ἐν στήθεσιν αὐδήν, σιγῇ δειδιότες σημάντορας · ἀμφὶ δὲ πᾶσι τεύχεα ποικίλʼ ἔλαμπε, τὰ εἱμένοι ἐστιχόωντο. Τρῶες δʼ, ὥς τʼ ὄϊες πολυπάμονος ἀνδρὸς ἐν αὐλῇ μυρίαι ἑστήκασιν ἀμελγόμεναι γάλα λευκὸν ἀζηχὲς μεμακυῖαι ἀκούουσαι…
Homer, Iliad
-
…αὐτῆς. πέμπε δʼ ἐπὶ σχεδίης πολυδέσμου, πολλὰ δʼ ἔδωκε, σῖτον καὶ μέθυ ἡδύ, καὶ ἄμβροτα εἵματα ἕσσεν, οὖρον δὲ προέηκεν ἀπήμονά τε λιαρόν τε. ἑπτὰ δὲ καὶ δέκα μὲν πλέον ἤματα ποντοπορεύων, ὀκτωκαιδεκάτῃ δʼ…
Homer, Odyssey