διατριβή
διατριβή, διατριβή, ἡ, delay; pastime; discussion; way of life (noun)
- wearing away, esp. of Time, way or manner of spending, χρόνου τε διατριβὰς . . ἐφηῦρε . . πεσσοὺς κύβους τε pastimes, S. Fr. 479.2: hence, abs.,
- 1 pastime, amusement, Ar. Pl. 923, Alex. 219.4, etc.; ἐν συνουσίᾳ τινὶ καὶ δ. D. 21.71; γέλωτα καὶ δ. παρέχειν τινί Aeschin. 1.175, cf. Plu. Tim. 11; τοῦ συμποσίου δ. Alex. 185; παρέσχε τοῖς κωμικοῖς δ. materiem jocandi, [fodder for jokes] Plu. Per. 4, cf. Jul. Or. 2.52b; place of amusement, Men. 481.10, Bato 2.4.
- 2 serious occupation, study, etc., τοὺς ἐν φιλοσοφίᾳ καὶ τῇ τοιᾷδε δ. τεθραμμένους Pl. Tht. 172c; διατριβὰς ποιεῖσθαι περί τι Lys. 16.11, cf. Is. 11.37; πρός τι Aeschin. 2.38; ἐπί τινι Ar. Ra. 1498; ἡ δ. τὰ πολλὰ ἐν λόγοις Pl. Ly. 204a.
- b discourse, τὰς ἐμὰς δ. καὶ τοὺς λόγους Id. Ap. 37d, cf. Grg. 484e, Isoc. 12.19, etc.; αἱ πολιτικαὶ δ. D.H. 10.15.
- c short ethical treatise or lecture, δ. βραχέος διανοήματος ἠθικοῦ ἔκτασις Hermog. Meth. 5, cf. Suid.: title of works by Zeno, Cleanthes, etc.
- d school of philosophy, Ath. 5.211d, al., Luc. Alex. 5; Μωυσοῦ καὶ Χριστοῦ Gal. 8.579; Ἐπικούρου δ. Numen. ap. Eus. PE 14.5; also, a place of teaching, school, ἡ ἐν τῷ κήπῳ δ. Epicur. Fr. 217, cf. Phld. Acad.Ind. p.39 M., Luc. Nigr. 25, Ath. 8.350b.
- 3 way of life, passing of time, δ. ἐν ἀγορᾷ Ar. Nu. 1055; δ. νέων ἐν δικαστηρίοις And. 4.32; ἡ ἐν Σικελίᾳ δ. stay there, Pl. Ep. 337e; ποιεῖσθαι ἐν τῷ ὑγρῷ τὴν δ., ἐν τῇ γῇ, Arist. HA 487a20, Resp. 474b26; διατριβὰς μετʼ ἀλλήλων διατρίβειν Aeschin. 1.147.
- 4 place of resort, haunt, τὰς ἐν Λυκείῳ δ. Pl. Euthphr. 2a; ᾖα ἐπὶ τὰς συνήθεις δ. Id. Chrm. 153a.
- II in bad sense, waste of time, loss of time, delay, with or without χρόνου, E. Ph. 751, etc.; δ. ποιεῖσθαι Isoc. 4.164: pl., δ. καὶ μελλήσεις Th. 5.82; χρόνου δ. ἐμποιεῖν, παρέχειν, Id. 3.38, X. Oec. 8.13, etc.; ἐμβαλεῖν Plu. Nic. 20; διατριβὴν ποτῷ ποιεῖν prolong a carouse, Alex. 226.4.
- III Rhet., occasion for dwelling on a subject, Arist. Rh. 1418a27 (pl.).
- IV continuance, permanence, Id. Mete. 374a12.
- V sens. obsc., = συνουσία, Procop. Arc. 2.
A sin determ. locales, gener. abs. o c. gen. o adj.
I en sent. temp.
1 c. or. nominal rato, tiempo
ὄνομα δ' ἑκάστου δ. πολλὴ λέγειν
decir el nombre de cada uno llevaría un largo ratoἐπεὶ ἔγνω ὅτι δ. ἔσται ἀμφὶ ταῦτα
cuando se dio cuenta de que esas tareas llevarían su tiempoοὐ γίνεται δ. τοιαύτης συστάσεως
no se mantiene mucho la duración de esa situación de un fenómeno meteorológico
2 retraso, demora, tardanza
ποιεῖσθαι διατριβήν
χρόνου δ. ... ἐμποιεῖν
διατριβαὶ κατέσχον αὐτόν
ἀμέλεια ... καὶ δ.
διατριβαὶ δὲ καὶ μελλήσεις
χρόνιος δ.
δ. τῶν ξυμμάχων
retraso de los aliados (en acudir)αἱ περὶ ταῦτα τοῦ θείου διατριβαί
δ. τοῦ πολέμου
retraso en comenzar la guerra
3 forma de gastar o matar el tiempo, pasatiempo, entretenimiento c. gen.
χρόνου τε διατριβὰς ... ἐφηῦρε ... πεσσοὺς κύβους τε
descubrió maneras de pasar el tiempo, los juegos de damas y dadosσχολῆς
τοῦ συμποσίου
τοῦ ἀγαθοῦ
• c. dat. instrum. o giro prep.
ἡ ἐν τοῖς οἴνοις ... δ.
διατριβήν τε τῷ ποτῷ ποιῶμεν
ἔχαιρες ... τοῖς τόποις, τοῖς ἀνθρώποις, ταῖς διατριβαῖς
• esp. como compl. de παρέχω y dat. de pers. diversión, motivo de diversión
γέλωτα τῷ σοφιστῇ καὶ διατριβὴν παρέχειν
παρέσχε τοῖς κωμικοῖς διατριβήν
• abs.
(δ.) πολὺ χαριεστέρα
διατριβαὶ καὶ ἀναπαύσεις
ἡδοναὶ καὶ διατριβαί
ἐν συνουσίᾳ τινὶ καὶ διατριβῇ ... ἰδίᾳ
en cierta reunión y diversión privadaἀπολαύσεις ... καὶ διατριβαί
•
τὸ καλούμενον ζῆν τοῦτο διατριβῆς χάριν ὄνομ' ἐστίν
II en sent. local
1 lugar de recreo
ἐν τοῖς περιπάτοις καὶ ταῖς διατριβαῖς
• lugar, sitio agradable, de interés
οὔτε ... λιμένας εἶναι παρ' αὑτοῖς οὔτε ἐμπόριον οὔτε ἄλλην διατριβὴν οὐδεμίαν
διατριβαὶ κατασκευῆς ἀξιοθεάτου
2 recinto, local, sede
τὰς ἐν τῷ Λυκείῳ καταλιπὼν διατριβὰς ἐνθάδε νῦν διατρίβεις περὶ τὴν τοῦ βασιλέως στοάν
dejando los locales del Liceo ahora enseñas junto al pórtico realᾖα ἐπὶ τὰς συνήθεις διατριβάς
• dependiendo de ἔχειν habitación, morada
ἱκανὴν ἔχων ὑπηρέταις καὶ ἀκολούθοις διατριβήν
ὅπου τὰς διατριβὰς ἔχουσιν
allí donde vivenστεγναὶ διατριβαὶ οἴκων αὐτῆς
las habitaciones de su casa son estancas dicho de las de la mujer ideal
3 escuela como recinto, sede o centro de estudio
ἡ ἐν τῷ κήπῳ δ.
καταλείπω τὴν μὲν διατριβὴν Λύκωνι
dejo la escuela a Licón en el testamento de Estratón de Lámpsacoἐν διατριβῇ
ὁ δὲ [Μενέδημ]ος ἕτερον περίπατον καὶ [δι]ατριβὴν κατε[σ]κευάσατο
ἱερὸν Περσεφόνης ἐν διατριβῇ Πανοδώρου
III en la esfera de la lengua y la filosofía
1 diatriba, debate, conversación, discusión, charla o plática
περὶ ... νόμων τὴν διατριβὴν ... ποιήσασθαι
τὰς ἐμὰς διατριβὰς καὶ τοὺς λόγους
ἡ ἐν φιλοσοφίᾳ δ.
αἱ πολιτικαὶ διατριβαί
(διατριβάς) ἃς μετ' ἀλλήλων
περὶ τοὺς ὁρισμοὺς ... ἡ πλείστη γίνεται δ.
ε[ἴ]ς [γ]ε τὴν ἕξιν τὴν πολ[ι]τικήν
μεταγράψαι ... τὰς διατριβὰς ταῦτας
• convertida en la diatriba, esp. plu. las diatribas como tít. de géneros filosófico-científicos atribuidos a Archyt.B 4, esp. a cínicos y estoicos:
ἐρωτικαὶ διατριβαί, περὶ σοφίας διατριβῶν ζʹ
tít. de dos obras de Aristón de Quíos
• retórico
Δ. περὶ τῶν ἐν συμποσίῳ
2 como técnica dominada y susceptible de ser enseñada ejercicio, instrucción, estudio, cultura
δ. τεχνική
una instrucción técnica, disciplinaΠαυσανίου ... κατὰ τὴν διατριβὴν πυθομένου πῶς ἄν τις γένοιτο ἐπιφανέστατος
τὰς ... μετὰ Σωκράτους διατριβάς
• escuela
τῶν φιλοσόφων τὰς διατριβὰς ἀφώνους
las escuelas de los filósofos están mudasἡ Ἐπικούρου δ.
ἡ ἐν Ῥόδῳ διατριβὴ Ποσειδωνίου τοῦ φιλοσόφου
• secta, religión
Μωυσοῦ καὶ Χριστοῦ
3 ret. hecho de detenerse, extenderse en un tema, tratamiento extenso
δ. τῶν λόγων
(Φίλιππος) πλείστην ... ἐποιήσατο διατριβὴν πρὸς τοὺς ἐμοὺς λόγους
(Filipo) se detuvo principalmente en (contestar) mis palabras
• como figura ret. ocasión para detenerse en un tema
οὐκ ἔχει πολλὰς διατριβάς
del discurso deliberativo
• ampliación, detenimiento
δ. βραχέος διανοήματος ἠθικοῦ ἔκτασις ... τὸ ἦθος τοῦ λέγοντος ἐν τῇ γνώμῃ τοῦ ἀκούοντος
IV fig.
1 trato c. dat. o σύν y dat.
σὺν τοῖς ἀγαθοῖς καὶ κακοῖς
τῇ δεῦρο πολλῇ διατριβῇ
con el excesivo trato con las cosas de este mundo
2 trato sexual Procop.Arc.2.5.
B c. determ. locales
I c. dat. loc. u otros giros prep.
1 ocupación, frecuentación
ἐν τῷ αὐτῷ χωρίῳ τὴν διατριβὴν ποιεῖσθαι
ἐν τῷ γυμνασίῳ
ἐπὶ δὲ τῇ πυρίῃ
• frec. plu.
ἐν ἀγορᾷ τὴν διατριβὴν ψέγεις
censuras el pasar el tiempo en el ágoraἐν τοῖς δικαστηρίοις
ἐν τῷ πλοίῳ
ἐν ἀγροῖς
ἔξω τῆς παρεμβολῆς
• c. localizaciones geogr. residencia, estancia, morada
ἡ ἐν Σικελίᾳ δ.
ἐν τῇ Χαλκίδι
ἐν] τῇ Ῥόδῳ τὰς παρ' αὐτῇ διατριβὰς ἐποιούμεθα
ἐν ἀλλοδαπς (l. -αῖς) τὴν διατριβὴν ποιούμενος
2 de anim. habitación, vida
ἐν τῇ ὑγρῷ
ἐν τῇ γῇ
ἐπὶ τῶν αὐτῶν τόπων
ἐπὶ τῶν πετρῶν
3 c. determ. de abstr. o pers. ocupación, dedicación c. dat. o c. περί y ac.
σκαριφησμοῖσι λήρων διατριβὴν ἀργὸν ποεῖσθαι
ocuparse de superficialidades de tontosπερὶ τὰς τοιαύτας ἀκολασίας
διὰ τὸ εἶναί μοι τὰς διατριβὰς περὶ τὸ ἐμπόριον
περὶ τὸν ὕπατον ... ποιεῖσθαι ... τὴν ὅλην διατριβήν
dedicarse exclusivamente al cónsulμίαν ἔχειν διατριβὴν ... διοικεῖν ... τὸν ἐν Μακεδονίᾳ πόλεμον
II c. determ. de términos intelectuales cultura, estudio
ἐν λόγοις
περὶ μοῦσαν
περὶ ἀριθμοὺς δ.
el estudio de los númerosἡ περὶ τοὺς σοφιστὰς δ. φλυαρία
(dicen algunos que) la cultura de los sofistas es tonteríaδ. τις τῷ βίῳ op. βίος προβατίου
τοὺς ἐν φιλοσοφίᾳ καὶ τῇ τοιᾷδε διατριβῇ τεθραμμένους
περὶ ... τῆς ἐμῆς εἴτε βούλεσθε καλεῖν δυνάμεως εἴτε φιλοσοφίας εἴτε διατριβῆς
sobre mi, llamadle si queréis habilidad, filosofía u ocupación intelectualγυμνασία τῆς ψυχῆς καὶ παρασκευὴ φιλοσοφίας
δ. τε καὶ ζήτησις
1. van tijd
a. tijdverlies, oponthoud:
b. concr. tijdbesteding, tijdverdrijf:
2. van plaats verblijf:
a) Verzögerung ; διατριβὴν χρόνου ἐμποιεῖν, Thuc. 3.38, wie Hdn. 3.14.9 ; ἐμβάλλειν, Plut. Nic. 20 ; διατριβῆς ἐγγινομένης, Thuc. 8.9 ; Hdn. öfter ; διατριβὴν ἔχειν, von Sachen, die Zeit erfordern, Plut. Pericl. 12 ; Luc. D.Mar. 6.2. Aehnl. δ. ἔσται ἀμφὶ ταῦτα Xen. Cyr. 6.1.20 ; διατριβὴν ποιεῖσθαι, zögern, Ggstz σπεύδειν, Isocr. 4.164 ; dah. geradezu = Zögerung, tadelnd, Xen. Hell. 6.5.89. – Vom Orte, wo man verweilt, Plat. Charm. 153a.
b) Verwenden der Zeit auf eine Beschäftigung, Studium ; διατριβὰς ποιεῖσθαι περί τι, Lys. 16.11 ; ἡ περὶ ταῦτα διατριβή Plat. Soph. 225d ; ᾧ περὶ Διόνυσον καὶ Ἀφροδίτην πᾶσα ἡ δ. Symp. 177e ; οὐκ ἀφανεῖς διατριβὰς διατρίβω Aesch. 1.121 ; u. so Folgde gew.; πρός τι, Aesch. 2.38 ; ἐπί τινι, Ar. Ran. 1498 ; οἷς ἡ δ. ἐπὶ ταῖς τῶν πέλας ἁμαρτίαις Arist. rhet. 2.6, von den κωμῳδοποιοί – Uebh. = Lebensart ; Xen. Apolog. 30 ; Leben, ἐν ἄστει, Sp. Auch = Unterredung ; Plat. Phaedr. 227b ; vgl. διατριβὰς μετʼ ἀλλήλων διέτριβον, Umgang, Aesch. 1.147 ; Unterricht, Isocr. 12.19 ; Vorlesung, Luc. Nigr. 25.
c) Zeitvertreib, Ergötzlichkeit ; δ. καὶ γέλωτα παρέχειν τινί Aesch. 1.175 ; vgl. Plut. Alc. 13 ; διατριβὴν παρεῖχον εἰ c. opt. Timol. 11 ; συμποσίου διατριβὴν ἐξεῦρε Alexis Ath. XIV.642c ; Vergnügungsort, Plut. Flam. 3.
d) feindliche Reibung, Zwist ; πολιτικαί Dion.Hal. 10.15.
- Ia way of spending time: hence, a pastime (pass-time), amusement, Ar., Dem.
- 2serious employment, study, Ar., Plat.,
- 3a way of life, living, δ. ἐν ἀγορᾷ Ar.
- IIin bad sense, a waste of time, delay, Eur.; in pl., Thuc.
-
…οὕτως ἀλόγιστός εἰμι ὥστε μὴ δύνασθαι λογίζεσθαι ὅτι ὑμεῖς μὲν ὄντες πολῖταί μου οὐχ οἷοί τε ἐγένεσθε ἐνεγκεῖν τὰς ἐμὰς διατριβὰς καὶ τοὺς λόγους, ἀλλʼ ὑμῖν βαρύτεραι γεγόνασιν καὶ ἐπιφθονώτεραι, ὥστε ζητεῖτε αὐτῶν νυνὶ ἀπαλλαγῆναι · ἄλλοι δὲ ἄρα…
Plato, Apology
-
…; ἐγὼ μὲν γὰρ πολλάκις ἐθέλω τεθνάναι εἰ ταῦτʼ ἔστιν ἀληθῆ. ἐπεὶ ἔμοιγε καὶ αὐτῷ θαυμαστὴ ἂν εἴη ἡ διατριβὴ αὐτόθι, ὁπότε ἐντύχοιμι Παλαμήδει καὶ Αἴαντι τῷ Τελαμῶνος καὶ εἴ τις ἄλλος τῶν παλαιῶν διὰ κρίσιν ἄδικον τέθνηκεν ,…
Plato, Apology
-
…κατὰ τὸ στενότατον τοῦ Ἑλλησπόντου τὴν πεζὴν στρατιὰν ἐκ τῆς Ἀσίας εἰς τὴν Εὐρώπην, οὐκ ἠθέλησεν, ἡγούμενος τὴν διατριβὴν αὑτῷ πολλὴν ἔσεσθαι · ἀλλʼ ὑπεριδὼν καὶ τὰ φύσει πεφυκότα καὶ τὰ θεῖα πράγματα καὶ τὰς ἀνθρωπίνας διανοίας ὁδὸν μὲν…
Lysias, Speeches
-
…, ἔτι δʼ Ἀντιφῶν ὁ Κηφισιεὺς οὑτοσί, Ἐπιγένους πατήρ, ἄλλοι τοίνυν οὗτοι ὧν οἱ ἀδελφοὶ ἐν ταύτῃ τῇ διατριβῇ γεγόνασιν, Νικόστρατος Θεοζοτίδου, ἀδελφὸς Θεοδότου καὶ ὁ μὲν Θεόδοτος τετελεύτηκεν, ὥστε οὐκ ἂν ἐκεῖνός γε αὐτοῦ καταδεηθείη…
Plato, Apology
-
…τί νεώτερον, ὦ Σώκρατες, γέγονεν, ὅτι σὺ τὰς ἐν Λυκείῳ καταλιπὼν διατριβὰς ἐνθάδε νῦν διατρίβεις περὶ τὴν τοῦ βασιλέως στοάν ; οὐ γάρ που καὶ σοί γε δίκη τις οὖσα τυγχάνει πρὸς…
Plato, Euthyphro
-
…λαλεῖν, ἀποβαλόντα μουσικὴν τά τε μέγιστα παραλιπόντα τῆς τραγῳδικῆς τέχνης. τὸ δʼ ἐπὶ σεμνοῖσιν λόγοισι καὶ σκαριφησμοῖσι λήρων διατριβὴν ἀργὸν ποιεῖσθαι, παραφρονοῦντος ἀνδρός. ἄγε δὴ χαίρων Αἰσχύλε χώρει, καὶ σῷζε πόλιν τὴν ἡμετέραν γνώμαις ἀγαθαῖς καὶ…
Aristophanes, Frogs
-
…ἔχειν ἐπαγγελλομένους, εἰκότως οἶμαι καταφρονοῦσι, καὶ νομίζουσιν ἀδολεσχίαν καὶ μικρολογίαν ἀλλʼ οὐ τῆς ψυχῆς ἐπιμέλειαν εἶναι τὰς τοιαύτας διατριβάς. οὐ μόνον δὲ τούτοις ἀλλὰ καὶ τοῖς τοὺς πολιτικοὺς λόγους ὑπισχνουμένοις ἄξιον ἐπιτιμῆσαι καὶ γὰρ ἐκεῖνοι τῆς μὲν ἀληθείας…
Isocrates, Speeches
-
…γὰρ οὐ μόνον περὶ τοὺς ἐξαμαρτάνοντας τὰς βλασφημίας γιγνομένας, ἀλλὰ καὶ τοὺς ἄλλους ἅπαντας συνδιαβαλλομένους τοὺς περὶ τὴν αὐτὴν διατριβὴν ὄντας. θαυμάζω δʼ ὅταν ἴδω τούτους μαθητῶν ἀξιουμένους, οἳ ποιητικοῦ πράγματος τεταγμένην τέχνην παράδειγμα φέροντες λελήθασι σφᾶς αὐτούς…
Isocrates, Speeches
-
…καὶ μήτε πλείω τούτων μήτʼ ἐλάττω πατρὶ μηδʼ αὐτῷ, φιλομαθοῦντι μηδὲ μισοῦντι, περὶ ταῦτα ἐξέστω μείζω μηδὲ ἐλάττω διατριβὴν ποιεῖσθαι παράνομον · ὁ δὲ μὴ πειθόμενος ἄτιμος τῶν παιδείων ἔστω τιμῶν, ἃς ὀλίγον ὕστερον ῥητέον. μανθάνειν δὲ…
Plato, Laws
-
…χρὴ καὶ τῶν ἄλλων ἐπιτηδευμάτων πέρι διανοεῖσθαι τὸν αὐτὸν τρόπον ; πάνυ γε. καὶ τῆς περὶ τὸν οἶνον ἄρα διατριβῆς ὡσαύτως διανοητέον, εἴπερ ἔνι τοῦτο ἐν τούτοις ὀρθῶς διανοηθῆναι. πῶς δʼ οὔ ; ἂν ἄρα τινὰ ἡμῖν ὠφελίαν…
Plato, Laws