καταισχύνω
καταισχύνω, to disgrace, dishonour, put to shame
- dishonour, put to shame, μή τι καταισχύνειν πατέρων γένος Od. 24.508; καταισχύνητέ τε δαῖτα 16.293; τὰ πρόσθε ἐργασμένα Hdt. 7.53, cf. A. Supp. 996, D. 18.101, etc.; τὴν σὴν οὐ κ. φύσιν I put not thy nature to shame, i.e. show myself not unworthy of thee, S. El. 609; κ. τὸ Τρωϊκὸν κλέος E. Hel. 845; τὸ γένος οὐ καταισχυνῶ Ar. Av. 1451; κ. τὴν πατρίδα Id. Nu. 1220; τοὺς προγόνους Pl. La. 187a; ὑποσχέσεις Id. Smp. 183e; τὰς εὐγενείας ταῖς αὑτῶν . . κακίαις Isoc. 7.76, etc.
- 2 dishonour a woman, ἀλλοτρίας γυναῖκας Lys. 1.49; also of a male, D. 45.79.
- 3 ὁ μέλλων χρόνος ἐμὸν καταίσχυνε . . χρέος covered me with dishonour in that my debt remained unpaid, Pi. O. 10(11).8.
- 4 = καταχέζειν, χαίτην Babr. 82.8.
- II Med., feel shame before, θεούς S. Ph. 1382, cf. OT 1424: —aor. Pass., καταισχυνθέντες τὴν ἀρετὴν αὐτῶν Isoc. 4.97: c. inf., to be ashamed to . ., ἰητρεύειν Hp. Art. 42; καταισχυνθῆναι . . ὅπως μὴ δόξει . . to be ashamed of being thought . ., Th. 6.13.
1. act. te schande maken, schenden, onteren:
2. med. met aor. pass. zich schamen voor,
3. pass. bedrogen uitkomen:
Med. mit aor. pass., sich schämen, scheuen, τινά, vor Einem, οὐ καταισχύνει θεούς Soph. Phil. 1368, vgl. O.R. 1424 ; καταισχυνθέντες τὴν ἀρετὴν τῶν ἡμετέρων Isocr. 4.97.
[κατ-, κατα- 5.]
2 pl. aor. subj. καταισχύνητε Od. 16.293, Od. 19.12.
To bring shame upon, act unworthily of: πατέρων γένος Od. 24.508. Cf. Od. 24.512.
To act unworthily in the matter of, mar the seemliness of: δαῖτα καὶ μνηστύν Od. 16.293=Od. 19.12.
- 1put to shame ὁ μέλλων χρόνος ἐμὸν καταίσχυνε βαθὺ χρέος (Boeckh: καταισχύνει codd.) has made me ashamed of my deep obligation O. 10.8
Strong 2617
to disgrace, dishonour, put to shame: c. acc. rei, I Co 11:4, 5; c. acc. pers., I Co 1:27 11:22; pass.,
(LXX).†
- Ito disgrace, dishonour, put to shame, Od., Hdt., Attic; τὴν σὴν οὐ κατ. φύσιν I put not thy nature to shame, i. e. show myself not unworthy of thee, Soph.; ἐμὸν καταίσχυνε χρέος covered me with dishonour in that my debt remained unpaid, Pind.
- IIMid. to feel shame before, θεούς Soph.; so in aor1 pass., καταισχυνθῆναι, ὅπως μὴ δόξει . . to be ashamed of being thought, Thuc.
-
…τι ἂν οὖν βούληται χρῆσθαι, οἱ δʼ ἀγῶνες δεινότεροι τοῖς ἀδικουμένοις καθεστήκασιν ἢ τοῖς παρὰ τοὺς νόμους τὰς ἀλλοτρίας καταισχύνουσι γυναῖκας. ἐγὼ γὰρ νῦν καὶ περὶ τοῦ σώματος καὶ περὶ τῶν χρημάτων καὶ περὶ τῶν ἄλλων ἁπάντων κινδυνεύω ,…
Lysias, Speeches
-
…ὡς γελαστής, Οἰδίπους, ἐλήλυθα, οὐδʼ ὡς ὀνειδιῶν τι τῶν πάρος κακῶν. ἀλλʼ εἰ τὰ θνητῶν μὴ καταισχύνεσθʼ ἔτι γένεθλα, τὴν γοῦν πάντα βόσκουσαν φλόγα αἰδεῖσθʼ ἄνακτος Ἡλίου, τοιόνδʼ ἄγος ἀκάλυπτον οὕτω δεικνύναι, τὸ μήτε…
Sophocles, Oedipus Tyrannus
-
…τῆς δυσσεβείας. ὦ ξένʼ, οὐκ αἰδῇ θεοὺς Κάδμον τε τὸν σπείραντα γηγενῆ στάχυν, Ἐχίονος δʼ ὢν παῖς καταισχύνεις γένος ; ὅταν λάβῃ τις τῶν λόγων ἀνὴρ σοφὸς καλὰς ἀφορμάς, οὐ μέγʼ ἔργον εὖ λέγειν · σὺ δʼ…
Euripides, Bacchae
-
…κακὴν εἴτε στόμαργον εἴτʼ ἀναιδείας πλέαν. εἰ γὰρ πέφυκα τῶνδε τῶν ἔργων ἴδρις, σχεδόν τι τὴν σὴν οὐ καταισχύνω φύσιν. ὁρῶ μένος πνέουσαν · εἰ δὲ σὺν δίκῃ ξύνεστι, τοῦδε φροντίδʼ οὐκέτʼ εἰσορῶ. ποίας δʼ ἐμοὶ…
Sophocles, Electra
-
…γὰρ ὡς ἄλγιστα, κοὔτε φαρμάκοις ἄκη λάβοις ἂν οὔτʼ ἄνευ τούτων νοσεῖς. ὦ πρέσβυ, Φοῖβόν τʼ οὐ καταισχύνεις λόγοις, τιμῶν τε Βρόμιον σωφρονεῖς, μέγαν θεόν. ὦ παῖ, καλῶς σοι Τειρεσίας παρῄνεσεν. οἴκει μεθʼ…
Euripides, Bacchae
-
…· Τηλέμαχʼ, ἤδη μὲν τόδε γʼ εἴσεαι αὐτὸς ἐπελθών, ἀνδρῶν μαρναμένων ἵνα τε κρίνονται ἄριστοι, μή τι καταισχύνειν πατέρων γένος, οἳ τὸ πάρος περ ἀλκῇ τʼ ἠνορέῃ τε κεκάσμεθα πᾶσαν ἐπʼ αἶαν. τὸν δʼ αὖ Τηλέμαχος…
Homer, Odyssey
-
…, ὡς πλεῖστʼ ἐπʼ ἀνδρὶ τῷδʼ ἰάπτεσθαι βέλη. ἐλθὼν δʼ ἔοικεν οὐ καπηλεύσειν μάχην, μακρᾶς κελεύθου δʼ οὐ καταισχυνεῖν πόρον, Παρθενοπαῖος Ἀρκάς · ὁ δὲ τοιόσδʼ ἀνὴρ μέτοικος, Ἄργει δʼ ἐκτίνων καλὰς τροφάς, πύργοις ἀπειλεῖ τοῖσδʼ…
Aeschylus, Seven Against Thebes
-
…αὖ Τηλέμαχος πεπνυμένος ἀντίον ηὔδα · ὄψεαι, αἴ κʼ ἐθέλῃσθα, πάτερ φίλε, τῷδʼ ἐπὶ θυμῷ οὔ τι καταισχύνοντα τεὸν γένος, ὡς ἀγορεύεις. ὣς φάτο, Λαέρτης δʼ ἐχάρη καὶ μῦθον ἔειπε · τίς νύ μοι ἡμέρη…
Homer, Odyssey
-
…καὶ τούτους ὑπερβήσομαι, ἵνα μή τις εἴπῃ ὡς ἄρα λίαν ἀκριβολογοῦμαι ἅπαντα · ὧν δʼ ἐν ταῖς οἰκίαις γέγονε καταισχύνων τὸ σῶμα τὸ ἑαυτοῦ καὶ τὴν πόλιν, μισθαρνῶν ἐπʼ αὐτῷ τούτῳ ὃ ἀπαγορεύει ὁ νόμος μὴ πράττειν ἢ μηδὲ…
Aeschines, Speeches
-
…πᾶς δʼ ἐν μετοίκῳ γλῶσσαν εὔτυκον φέρει κακήν, τό τʼ εἰπεῖν εὐπετὲς μύσαγμά πως. ὑμᾶς δʼ ἐπαινῶ μὴ καταισχύνειν ἐμέ, ὥραν ἐχούσας τήνδʼ ἐπίστρεπτον βροτοῖς. τέρεινʼ ὀπώρα δʼ εὐφύλακτος οὐδαμῶς · θῆρες δὲ κηραίνουσι καὶ βροτοί ,…
Aeschylus, Suppliant Women