ἐπίσταμαι

ἐπίστᾰμαι, 2 pers. -ασαι A. Pr. 376, 982, S. El. 629, Pl. Euthd. 296a, but ἐπίστᾳ Pi. P. 3.80, A. Eu. 86, 581, ἐπίστῃ Thgn. 1085, PCair.Zen. 41.19 (iii B.C.), Ion. ἐπίστεαι ἐξ-) Hdt. 7.135; imper. ἐπίστασο ib. 29, 209, A. Pr. 840, 967, PCair.Zen. 57.4 (iii B.C.), etc., but ἐπίσταο v.l. in Hdt. 7.209, contr. ἐπίστω S. OT 658, etc.; subj. Ion. ἐπιστέωμαι Hdt. 3.134, Att. ἐπίστωμαι Pl. Euthd. 296a: impf. ἠπιστάμην A. Pr. 267, etc.; without augm. ἐπίστατο Il. 5.60: Hdt. has ἐπ- 5.42 (v.l. ἠπ-), ἠπ- 3.139; Ion. 3 pl. ἠπιστέατο or ἐπιστέατο 8.132: fut. ἐπιστήσομαι Il. 21.320, etc.: aor. 1 ἠπιστήθην Hdt. 3.15, Pl. Lg. 687a.

• • I know how to do, be able to do, capable of doing, c. inf., οὐδέ οἱ ὀστέʼ ἐπιστήσονται Ἀχαιοὶ ἀλλέξαι Il. 21.320, cf. Od. 13.207, Sapph. 70, etc.: Hom. has it both of intellectual power, ὅς τις ἐπίσταιτο ᾗσι φρεσὶν ἄρτια βάζειν Il. 14.92; ἐπιστάμεναι σάφα θυμῷ Od. 4.730; and of artistic skill, ὃς χερσὶν ἐπίστατο δαίδαλα πάντα τεύχειν Il. 5.60: freq. in Trag. and Att., οὔπω σωφρονεῖν ἐπίστασαι A. Pr. 982, cf. 1032, S. OT 589; πένεσθαι δʼ οὐκ ἐ. δόμος A. Ag. 962; ἐ. . . θεοὺς σέβειν E. Hipp. 996, cf. Alc. 566; κιθαρίζειν οὐκ ἐ. Ar. V. 989, cf. Pl. Smp. 223d, R. 420e, al.: without inf., σῷζʼ ὅπως ἐπίστασαι as best you can, A. Pr. 376, cf. Eu. 581.
  • • 2 to be assured, feel sure that . ., τοῦτον ἐπίστανται πλεῖστα εἰδέναι Heraclit. 57, cf. Hdt. 3.134, 139, 6.139, al.: folld. by ὡς, Id. 1.122.
  • II c. acc., understand a matter, know, be versed in or acquainted with, πολλὰ δʼ ἐπίστατο ἔργα Il. 23.705, cf. Od. 2.117; Μουσέων δῶρον Archil. 1; τὴν τέχνην Hdt. 3.130; τὸ μέλλον A. Pers. 373; ἐμπειρίᾳ ἐ. τὴν ναυτικήν Th. 4.10; τὰς φύσεις ὑμῶν Id. 7.14; πάσας τὰς δημιουργίας Pl. R. 598c; ἔγωγε γράμματʼ οὐδʼ ἐ. Cratin. 122; τὸ μὴ ἐ. γράμματα illiteracy, PRyl. 73.19 (i B.C.), etc.; ἐ. ἱερατικὰ καὶ Αἰγύπτια γράμματα PTeb. 291.41 (ii A.D.); ἐ. μύθους τοὺς Αἰσώπου know them by heart, Pl. Phd. 61b, cf. Grg. 484b: also with an Adv., Συριστὶ ἐ. know Syrian, X. Cyr. 7.5.31; with acc. and inf. conjoined, A. Eu. 276; with inf. to expl. the acc., ἔργον δὲ μοῦνον ἐσθίειν ἐ. Semon. 7.24, cf. Archil. 65.
  • • 2 after Hom., know as a fact, know for certain, ἐπισταμένοισι εὖ οὐκ ἄν τις λέγοι Hdt. 7.8.αʹ, etc.; used convertibly with εἰδέναι, Pl. Tht. 163b, Arist. APr. 66b31, Ph. 184a10; even χάριν ἐ., = χάριν εἰδέναι, Jul. Or. 8.246c (but sts. εἰδέναι is general, ἐπίστασθαι being confined to scientific knowledge (ἐπιστήμη), διὰ τὸ εἰδέναι τὸ ἐπίστασθαι ἐδίωκον Arist. Metaph. 982b21): freq.strengthd., εὖ ἐ. Hdt. l.c.; σαφῶς ἐ. A. Pr. 840, etc.: most freq. c. acc., τὰ διαφέροντα ἐ. And. 4.19, etc.; also ἐ. περί τινος Hdt. 2.3, Th. 6.60; περὶ θεῶν E. Fr. 795.4: folld. by a dependent clause, τί σφιν χρήσηται ἐ. Thgn. 772; ἐ. ὅτι . ., or ἐ. τοῦτο, ὅτι . ., Hdt. 1.3, 156, etc.; ὡς . . A. Pers. 599; τοῦτʼ ἐπίστασʼ, ὡς S. Aj. 1370; ἐ. αὐτὸν οἷς ψωμίζεται Ar. Eq. 715, etc.
    • 3 rarely, know a person, Ἀρίγνωτον γὰρ οὐδεὶς ὅστις οὐκ ἐ. Ar. Eq. 1278, cf. Muson. Fr. 3 p.12 H., Luc. Asin. 1; τὸν Ἰησοῦν γινώσκω καὶ τὸν Παῦλον ἐ. Act.Ap. 19.15; but ὁ παῖς τοὺς τεκόντας οὐκ ἐ. does not know who they are, E. Ion 51.
  • III c. part., in Prose and Trag., know that one is, has, etc., εὖ ἐ. αὐτὸς σχήσων Hdt. 5.42; ἐσθλὸς ὢν ἐπίστασο S. Aj. 1399, cf. Th. 2.44; also ὡς ὧδʼ ἐχόντων τῶνδʼ ἐ. σε χρή S. Aj. 281; ὡς φανέν γε τοὔπος ὧδʼ ἐ. Id. OT 848: c. dupl. acc., ἑαυτοὺς Φαυστύλου ἠπιστάμεθα παῖδας (sc. ὄντας) Plu. Rom. 7: c. acc. et inf., S. Ant. 1092, Lys. Fr. 53.1.
  • IV pres. part. ἐπιστάμενος, η, ον, freq. as Adj., knowing, understanding, skilful, ἀνδρὸς ἐ. Od. 14.359; χαλεπὸν ἐ. περ ἐόντι Il. 19.80; καὶ μάλʼ ἐ. Od. 13.313; even of a dancerʼs feet, θρέξασκον ἐπισταμένοισι πόδεσσι Il. 18.599: also c. gen., φόρμιγγος ἐ. καὶ ἀοιδῆς skilled, versed in them, Od. 21.406: and c. dat., ἄκοντι Il. 15.282: hence,
  • • 2 Adv. ἐπιστᾰμένως skilfully, expertly, 7.317, Hes. Th. 87, etc.; εὖ καὶ ἐ. Il. 10.265, Od. 20.161, Hes. Op. 107; ἐ. πίνειν Thgn. 212; also in Prose, X. Cyr. 1.1.3, A.D. Adv. 146.7, Vett.Val. 298.2: c. inf., with knowledge how to . ., Epicur. Nat. 14.4. (Since ἐφίστημι τὸν νοῦν is used in the sense of ἐπίσταμαι, attend, observe, it is prob. that ἐπίσταμαι is merely an old med. form of ἐφίστημι, cf. Arist. Ph. 247b11 τῷ γὰρ ἠρεμῆσαι καὶ στῆναι τὴν διάνοιαν ἐπίστασθαι . . λέγομεν, and v. ἐπίστασις II.2.)

2. ἐπίσταμαι Ion. indic. praes. med. van ἐφίστημι.

ἐπίσταμαι, (ἐπὶ – ἵσταμαι, eigtl. ion. Form ; es wurde aber auch im Att. so beibehalten u. nicht als comp. behandelt ; Buttmann nimmt einen eigenen Verbalstamm ΠΙΣΤ an, der aber nicht mit πίστις zusammenhangen soll, Lexil. I p. 278), 2. Perf, ἐπίστασαι Plat. Prot. 339b ; ἐπίστᾳ Pind. P. 3.80 ; Aesch. Eum. 86 ; ἐπίστῃ Theogn. 1085 ; ἐξεπίστεαι Her. 7.135 ; imper. ἐπίστω Xen. Cyr. 3.2.16, Hell. 4.1.38, ἐπίστασο Aesch. Prom. 840 Her. 7.29, ἐπίσταο 7.209 ; impf. ἠπιστάμην, fut. ἐπιστήσομαι, aor. ἠπιστήθην;
sich worauf verstehen, geschickt od. fähig wozu sein, c. inf., ἐπίστηται πολεμίζειν Il. 16.243, καί κʼ ἀγαθοῖσιν ἐπισταίμεσθα μάχεσθαι 13.238, ἄρτια βάζειν 14.92, πᾶσιν ἐπίστατο μείλιχος εἶναι 17.671, öfter, sowohl von geistiger Fähigkeit u. Einsicht, auch ᾗσι φρεσίν Il. 14.92, Od. 8.240, u. θυμῷ, Od. 4.730, als von körperlicher Geschicklichkeit u. Gewandtheit, auch mit dem Zusatz χερσίν, Il. 5.60 ; c. acc., verstehen, können, ἔργα, Il. 23.705, Od. 2.117. Aristarch erklärte in Stellen Homers ἐπίστασθαι geradezu für gleichbedeutend mit δύνασθαι, Scholl. Aristonic. Il. 16.142, 13.223, 21.320, Lehrs Aristarch. ed. 2 p. 148. – Folgende : ἐπίστασαι u. ἐπίστᾳ Pind. P. 8.7, 3.80 ; letztere Form auch Aesch. Eum. 86, 551 ; ἐπίστῃ conj. Plat. Euthyd. 296c ; vgl. Lobeck zu Phryn. 359 ; – Tragg. σαφῶς ἐπίστασο, wisse wohl, Aesch. Prom. 969 ; c. inf., σύ γʼ οὔπω σωφρονεῖν ἐπίστασαι 984 ; ψευδηγορεῖν οὐκ ἐπίσταται στόμα τὸ Δῖον 1034, ist nicht fähig, vermag nicht ; πένεσθαι Ag. 936 ; θυμοῦσθαι οὐκ ἐπίσταμαι νοσοῦντι κείνῳ Soph. Tr. 540 ; ἄλοχον κολάζειν προδότιν οὐκ ἠπίστατο, vermochte es nicht über sich, sie zu bestrafen, Eur. El. 1028 ; vgl. Her. 3.15 εἰ ἠπίστατο μὴ πολυπραγμονεῖν, wenn er so klug gewesen wäre, sich nicht in fremde Angelegenheiten zu mischen ; ἐπίστω τοῦτό γε, wisse, erfahre, Soph. Phil. 417 u. öfter, neben ἐπίστασο, O.R. 848 u. sonst ; ἐπεί γε μὲν δὴ πάντʼ ἐπίστασαι λόγον, da du weißt, gehört hast, Tr. 484, vgl. ἐπίσταμαι μὲν ἀρτίως, ich habe es eben gelernt, Aj. 663 ; ὅσʼ οἶδα κἀγὼ πάντʼ ἐπιστήσει κλύων O.C. 53 ; τὰ θεῖα τά τʼ ὄντα καὶ μέλλοντα πάντʼ ἠπίστατο Eur. Hel. 14 ; ὁ παῖς οὐκ ἐπίσταται τοὺς τεκόντας, kennt nicht, Ion 51 ; vgl. Ar. Eq. 1278 ; κιθαρίζειν οὐκ ἐπίσταται Vesp. 959. – In Prosa, τέχνην Her. 3.130 ; ὅσα ἀκοῇ περὶ αὐτῶν ἠπίστατο Thuc. 6.60 ; ἀρετήν Plat. Men. 93a ; τοῦτο τὸ ᾆσμα Prot. 339b ; περί τινος 312e u. öfter, wie auch Her. 2.3 ; οὐκ ἐπιστέατο ἔνθεν ἐγένετο ibd. 53 ; – c. inf., εἶναι ἀεὶ τοιοῦτος Her. 7.92 ; ἐπιστατεῖν Plat. Crat. 390b ; τραγῳδίαν ποιεῖν Symp. 223b, u. sonst ; – acc. c. inf., Her. 3.134 ; – c. part., ἐσθλὸς ὢν ἐπίστασο, Soph. Aj. 1399 ; Xen. Hipp. 8.10 u. A.; – auswendig wissen, ᾆσμα Plat. Gorg. 484b, μύθους Phaed. 61b ; Xen. Symp. 3.6 ; – συριστὶ ἐπιστάμενος, der syrisch versteht, Cyr. 7.5.31. – Bei Her. auch = glauben, meinen, δόξῃ 8.132 ; ὅτι, 1.3, ὡς εἴη, 1.122 ; acc. c. inf., 3.140 ; εὖ ἐπίστατο αὐτὸς σχήσων τὴν βασιληΐην, er meinte, war überzeugt, 5.42. – Auch = äußerlich kennen, τινά, Plut. Cic. 44 ; Luc. – Das partic. ἐπιστάμενος, sich auf Etwas verstehend, wissend, kundig, wird oft adjektivisch gebraucht, c. gen., ἀνὴρ φόρμιγγος ἐπιστάμενος καὶ ἀοιδῆς Od. 21.406 ; ἄκοντι, mit einem Wurfspieß, sc. zu schleudern, Il. 15.282 ; ohne Casus, einsichtsvoll, Od. 14.359 καί με σταθμῷ ἐπέλασσαν ἄγοντες ἀνδρὸς ἐπισταμένου· ἔτι γάρ νύ μοι αἶσα βιῶναι, wo Aristarch erklärte τοῦ ἐπιστήμονος, Apollon. Lex.Hom. ed. Bekker p. 74.11, Lehrs Aristarch. ed. 2 p. 152 ; Od. 4.231 ἰητρὸς δὲ ἕκαστος ἐπιστάμενος περὶ πάντων ἀνθρώπων ; vom Pferde, ἐπιστάμενοι διωκέμεν Il. 5.222, 8.106 ; θρέξασκον ἐπισταμένοισι πόδεσσιν, mit kunstgeübten Füßen, 18.599 ; in Prosa, wie das Verbum, mit dem inf. od. περί τινος, z.B. περὶ ὀνομάτων Plat. Crat. 394b ; τὰ κατὰ ναῦν Rep. VI.488d.

ἐπίσταμαι

3 sing. subj. ἐπίστηται Il. 16.243.

3 sing. opt. ἐπίσταιτο Il. 14.92: Od. 8.240.

1 pl. -αίμεσθα Il. 13.238.

3 pl. fut. ἐπιστήσονται Il. 21.320.

• • 1

    With infin.

  • • a

      To know how to do, have skill, be skilled, in doing: δαίδαλα τεύχειν Il. 5.60, ἢ ἐπίστηται πολεμίζειν (will prove to be a fighter) Il. 16.243. Cf. Il. 2.611, Il. 5.222 = Il. 8.106, Il. 13.223, 238: Od. 9.49.

    • b

      To be able to do (something difficult or puzzling): ὀστέʼ ἀλλέξαι Il. 21.320.

      With neg., to be at a loss as to doing: οὔ πῃ θέσθαι ἐπίσταμαι Od. 13.207.

      To have the strength to do: πῆλαι ἔγχος Il. 16.142 = Il. 19.389.

    • c

      To know how to do, have the wit, knowledge, character, turn of mind, needed for doing: ἄρτια βάζειν Il. 14.92: = Od. 8.240. Cf. Il. 17.671, Il. 4.404.

  • 2

    To know so as to have skill in: ἔργα Il. 23.705: Od. 2.117 = Od. 7.111.

  • 3

    Adjectivally in pres. pple.

  • • a

      Skilled, skilful, expert, clever, astute: ἐπιστάμενος ἄκοντι (comitative dat., with the . . .) Il. 15.282. Cf. Il. 19.80: ἰητρὸς ἐπιστάμενος Od. 4.231. Cf. Od. 13.313, Od. 23.185.

      So ἐπισταμένοισι πόδεσσιν Il. 18.599.

    • b

      Skilled in or in the use of.

      With genit.: φόρμιγγος καὶ ἀοιδῆς Od. 21.406.

    • c

      In moral sense, knowing the right, of good character or disposition Od. 14.359.

  • 4

    Absol., to know, have knowledge: ἐπιστάμεναι σάφα θυμῷ Od. 4.730.

ἐπίστᾰμαι c. inf.,

• 1know how to κεῖναι γὰρ ἐξ ἀλλᾶν ὁδὸν ἁγεμονεῦσαι ταύταν ἐπίστανται O. 6.26 εἰ δὲ λόγων συνέμεν κορυφάν, Ἱέρων, ὀρθὰν ἐπίστᾳ P. 3.80 τὺ γὰρ τὸ μαλθακὸν ἔρξαι τε καὶ παθεῖν ὁμῶς ἐπίστασαι καιρῷ σὺν ἀτρεκεῖ (sc. Ἡσυχία.) P. 8.7

ἐπίσταμαι , ipf. ἐπίστατο, fut. ἐπιστήσονται: know how, understand, w. inf., Il. 2.611; often the part. in the sense of skilled in, w. gen., Od. 21.406, abs., Il. 18.599; w. dat., Il. 15.282; of ‘knowing’ a fact, Od. 4.730.

ἐπίσταμαι prob. = ἐφίσταμαι

• Dep.:
• • Ic. inf. to know how to do, to be able to do, capable of doing, Hom., Attic
  • • 2to be assured or believe that a thing is, Hdt.
  • IIc. acc. to understand a matter, know, be versed in or acquainted with, Hom., etc.:—after Hom. to know as a fact, know for certain, know well, Hdt., Attic
  • • 2rarely, to know a person, Eur.
  • IIIc. part., to know that one is, has, etc., Hdt., Attic
  • IVpart. pres. ἐπιστάμενος, η, ον, is often also used as an adj. knowing, understanding, skilful, Hom.:—c. gen. skilled or versed in a thing, Hom.:—adv. ἐπισταμένως, skilfully, expertly, Hdt., Hes.