βρίθω
βρίθω, to be heavy
- poet. Verb (also in later Prose, v. infr.), to be heavy or weighed down with, c. dat., σταφυλῇσι βρίθουσαν ἀλωήν Il. 18.561; βρίθῃσι δὲ δένδρεα καρπῷ Od. 19.112, cf. 16.474; ὑπὸ λαίλαπι . . βέβριθε χθών (sc. ὕδατι) Il. 16.384; βότρυσι, καρποῖς, Jul. Or. 3.113a, 7.230d: metaph., ἀλάστωρ ξίφεσι βρίθων E. Ph. 1557 (lyr.); ὄλβῳ β. Id. Tr. 216 (lyr.); πίνῳ . . βέβριθα Id. El. 305; κάτω β. περὶ τὴν ὔλην Iamb. Myst. 5.11.
- 2 c. gen., to be laden with or full of, τράπεζαι σίτου καὶ κρειῶν ἠδʼ οἴνου βεβρίθασι Od. 15.334; πάντα δʼ ἐρίθων ἀραχνᾶν βρίθει S. Fr. 286; πεδιὰς βρίθουσα ζῴων καὶ φυτῶν Ph. 2.217.
- 3 c. acc., βούβρωστις φόνον βρίθουσα Epigr.Gr. 793.4.
- 4 abs., to be heavy, ἔρις . . βεβριθυῖα ( = βαρεῖα) Il. 21.385; εὔχεσθαι . . βρίθειν Δημήτερος ἱερὸν ἀκτήν Hes. Op. 466; so in Hp. and later Prose, ᾗ ἂν . . βρίσῃ wherein the weight is thrown, Hp. Flat. 10; βεβρίθασιν οἱ τιτθοί are loaded, Id. Mul. 2.133, cf. Ph. 1.330, etc.; ἐς γόνατα ἡ κεφαλὴ β. Philostr. Im. 1.18: but rare in Att., βρίθει ὁ ἵππος bows or sinks, Pl. Phdr. 247b; ὅταν βρίσῃ [ὁ κύκλος] ἐπὶ θάτερον μέρος inclines to one side, Arist. Pr. 915b3: metaph., πᾷ τύχα βρίσει how Fortune will incline the scales, B. 9.47.
- II of men, outweigh, prevail, ἐέδνοισι βρίσας Od. 6.159: abs., have the preponderance in fight, prevail, ὧδε γὰρ ἔβρισαν Λυκίων ἀγοί Il. 12.346; τῇ δὲ γὰρ ἔβρισαν . . Ἕκτωρ Αἰνείας τε 17.512; βρίσαντες ἔβησαν charged with their might, ib. 233; later εὐδοξίᾳ β. to be mighty in . ., Pi. N. 3.40; εἰ . . χειρὶ βρίθεις ἢ πλούτου βάθει S. Aj. 130.
- III trans., weigh down, load, ὅσπερ Κινύραν ἔβρισε πλούτῳ Pi. N. 8.18; τάλαντα βρίσας A. Pers. 346.
- 2 Pass., to be laden, μήκων καρπῷ βριθομένη laden with fruit, Il. 8.307; μόροισι βρίθεται [ἡ βάτος] A. Fr. 116; τῷ δʼ οὐ βρίθεται [ἡ τράπεζα]; E. Fr. 467; ἐβρίθοντο ἀϊόνες [σώμασι] Tim. Pers. 108; πλοῦτον χρυσῷ καὶ ἀργύρῳ -όμενον Jul. Or. 2.86b: c. gen., πέτηλα βριθόμενα σταχύων Hes. Sc. 290; συμποσίων . . βρίθοντʼ ἀγυιαί B. Fr. 3.12; βριθομένης ἀγαθῶν τραπέζης Pherecr. 190 (hex.); βριθομένη χαρίτων AP 5.193 (Posidipp. or Asclep.): abs., ἄξονες βριθόμενοι A. Th. 153 (lyr.). (Cf. βρῖ.)
A intr.
I
1 c. suj. de n. concr. o abstr. ser pesado, pesar
βρίθειν Δημήτερος ἱερὸν ἀκτήν
que el sagrado grano de Deméter sea pesado e.d. que esté bien granadoβεβρίθασιν οἱ τιτθοί
los pechos están pesadosβρίθει ... ὁ ... ἵππος
el caballo (que participa del mal) es pesado
• fís. ejercer el peso
ᾗ ἂν βρίσῃ
por donde presioneοὐθαμῆ βρίθειν δυνήσεσθαι
• fig.
ὑπὸ λαίλαπι πᾶσα κελαινὴ βέβριθε χθών
a causa de la tormenta toda la tierra ennegrecida se apesanta
• c. suj. de abstr.
ἔρις ... βεβριθυῖα
la penosa discordiaδύναμις
οἷον βρίθοντα εἰς αὐτούς
(la ley) por cuanto pesa sobre ellosοὐδὲ ἔβριθε τὸ κατανοοῦν αὐτῷ
y su pensamiento no era pesado
2 c. suj. de pers. mostrar su peso o fuerza, prevalecer, triunfar c. adv. modal o dat. instrum.
ὧδε γὰρ ἔβρισαν Λυκίων ἀγοί
pues así triunfaron los caudillos liciosτῇδε γὰρ ἔβρισαν ... Ἕκτωρ Αἰνείας θ'
βρίσαντες ἔβησαν
avanzaron triunfantesἐέδνοισι βρίσας
triunfando por medio de regalosεὐδοξίᾳ ... βρίθει
ἢ χειρὶ βρίθεις ἢ μακροῦ πλούτου βάθει
3 gener. c. alguna indicación de direcc. inclinarse bajo el peso
κύκλος ... ὅταν δὲ βρίσῃ ἐπὶ θάτερον μέρος
οὐχὶ κάτω βρῖσεν βαρύς
πῶς τὸ πλῆρες καὶ ναστὸν καὶ τῶν ὄντων βαρύτατον οὐ βρίθει ταλαντεῦον ...;
¿cómo lo lleno y lo denso y lo más pesado de las cosas no se hunde por su peso?εἰς γόνατα ἡ κεφαλὴ βρίθει
la cabeza se inclina hacia las rodillasδεσπότης βρίσας εἰς τὸν αὐχένα
• fig.
πᾶ τύχα βρίσει
hacia dónde se inclinará la fortuna(ἐπιζήτησις) κάτω βρίθουσα περὶ τὴν ὕλην καὶ τὴν γένεσιν
II esp. c. dat. o gen.
1 estar cargado o lleno de
a) c. dat., de suj. vegetales
σταφυλῇσι ... βρίθουσαν ἀλωήν
viña cargada de uvasβρίθῃσι δὲ δένδρεα καρπῷ
• de otros suj.
βεβρίθει δὲ σάκεσσι καὶ ἔγχεσιν ἀμφιγύοισι
está cargada (una nave) de escudos y lanzas de doble filo e.d. de guerrerosτὰν ... χώραν ... ὄλβῳ βρίθειν
σώμασιν ἐβρίθοντο δ' ἀϊόνες
χλωραὶ δὲ σκιάδες μαλακῷ βρίθοισαι ἀνήθῳ
(ὁδοῦ) καρποῖς βριθούσης
τύμβον ἔτευξαν ἐφημερίσιν βρείθοντα
construyeron un sepulcro cargado de racimos e.d. adornado con racimosπίνῳ θ' ὅσῳ βέβριθ'
de cuanta suciedad estoy cargadaσὸς ἀλάστωρ ξίφεσιν βρίθων
καρποῖς βρίθουσα θερείοις
de Deméter
• tb. en v. med.
μήκων ... καρπῷ βριθομένη
μόροισι ... βρίθεται
de una zarzamoraτῷ δ' οὐ βρίθεται;
de una mesaἡμερὶς ... βριθομένη τοῖς βότρυσι
(φυταλιῆς βασίλεια) βριθομένη γεράεσσι
ἀγαπᾷ δὲ πλοῦτον, οὔτι τὸν χρυσῷ καὶ ἀργύρῳ βριθόμενον
ama la riqueza, pero no la cargada de oro y plata
b) c. gen.
ταρσοὶ μὲν τυρῶν βρῖθον
los cestos estaban llenos de quesosτράπεζαι σίτου καὶ κρειῶν ἠδ' οἴνου βεβρίθασιν
βρισέμεν ἀσταχύων
de los surcosπάντα δ' ἐρίθων ἀραχνᾶν βρίθει
todo se llena de laboriosas arañasπεδιάδα βρίθουσαν ζῴων καὶ φυτῶν
• tb. en v. med.
πέτηλα βριθόμενα σταχύων
συμποσίων δ' ἐρατῶν βρίθοντ' ἀγυιαί
las casas estaban llenas de banquetes amablesβριθομένης ἀγαθῶν ἐπίμεστα τραπέζης
Εἰρήνιον ... παρθενίων βριθομένην χαρίτων
Irenion llena de gracias virginales
• abs.
ἔλακον ἀξόνων βριθομένων χνόαι
los cubos de los cargados ejes chirriaron (por el peso de los hombres)
2 abs., en v. med. estar preñada
νηδύι βριθομένην δάμαλιν
B tr.
1 cargar
τάλαντα βρίσας
• fig. c. ac. de pers. y dat. de cosa cargar de
Κινύραν ἔβρισε πλούτῳ
cargó a Ciniras de riqueza
2 fig. cargar, oprimir con el peso
βρίθει τὸ γεῶδες σκῆνος νοῦν πολυφρόντιδα
la envoltura terrestre (e.d. el cuerpo) oprime un alma llena de inquietud
• llenar de
βούβρωστις ... φόνον βρείθουσα
•De la r. gu̯erHi̯2- como βριαρός, etc.
1. meestal intrans., act. en med.-pass. met dezelfde bet., perf. met praes. bet.
a. van zaken zwaar zijn:
b. van pers. zware druk uitoefenen (in de strijd):
2. zelden met acc., causat. zwaar maken, beladen,
1) Wucht haben, schwer belastet sein, στραφυλῇσι μέγα βρίθουσαν ἀλωήν Il. 18.561 ; βρίθῃσι δένδρεα καρπῷ Od. 19.112 ; absol., von fruchtschweren Aehren, Hes. O. 464 ; βεβρίθει (ναῦς) σάκεσσι καὶ ἔγχεσιν Od. 16.474 ; εὐδοξίᾳ μέγα βρίθει Pind. N. 3.38 ; vgl. Eur. Phoen. 1551 ; ὄλβῳ Troa. 216 ; c. gen., τράπεζαι σίτου βεβρίθασιν, schwer beladen, angefüllt, Od. 15.334 ; vgl. 9.219 ; ἔρις βεβριθυῖα, lästig, beschwerlich, Il. 21.385 ; ὑπὸ λαίλαπι βέβριθε χθών 16.384.
2) ein Uebergewicht haben, überlegen sein, ἐέδνοισι βρίσας Od. 6.159 ; im Kampfe, Il. 12.346, 359, 17.512 ; χειρί Soph. Aj. 130 ; ὄλβῳ Eur. Tr. 216 ; sich auf eine Seite neigen, lenken, von Pferden, Plat. Phaedr. 247b ; Plut. Caes. 44 ; ähnl. bei Sp.; κάτω Lucill. 55 (XI.91).
3) trans., belasten, beschweren, Hes. O. 464 ; τινὰ πλούτῳ Pind. N. 8.13 ; τάλαντα Aesch. Pers. 346 ; sp.D., wie Opp. C. 1.128 ; pass., βριθομένη, schwer belastet, Il. 8.307 μήκων δʼ ἃς ἑτέρωσε κάρη βάλεν, ἥ τʼ ἐνὶ κήπῳ καρπῷ βριθομένη νοτίῃσί τε εἰαρινῇσιν, vgl. Scholl. Aristonic.; βριθομένης ἀγαθῶν ἐπίμεστα τραπέζης Pherecr. bei Hesych. (v. ἐπίμεστα); χαλικρήτῳ νάματι Agath. 8 (V.294).
(ῑ) [cf. βριθύς.]
3 pl. aor. ἔβρῑσαν Il. 12.346, 359, Il. 17.512.
Pple. βρί̄σας, -αντος Il. 17.233: Od. 6.159.
3 sing. pf. βέβρῑθε Il. 16.384.
3 pl. -ᾶσι Od. 15.334.
3 sing. plupf. βεβρί̄θει Od. 16.474.
Fem. pple. βεβρῑθυῖα Il. 21.385.
(ἐπι-.)
- 1
To be heavy, loaded or weighed down with something.
With dat.: σταφυλῇσιν Il. 18.561. Cf. Od. 16.474, Od. 19.112.
With genit.: τυρῶν Od. 9.219. Cf. Od. 15.334.
So in pass.
With dat.: καρπῷ Il. 8.307.
To be oppressed: ὑπὸ λαίλαπι χθών Il. 16.384.
- 2
To bring one’s weight to bear, bear hard: ἰθὺς Δαναῶν βρίσαντες ἔβησαν Il. 17.233. Cf. Il. 12.346 = 359, Il. 17.512.
Fig., to be grievous or distressing Il. 21.385.
- 3
To prevail, achieve one’s end: ἐέδνοισιν Od. 6.159.
- 1
- a intrans., be heavy met. συγγενεῖ δέ τις εὐδοξίᾳ μέγα βρίθει prevails, is powerful N. 3.40 καὶ χρυσοκάρποισιν βέβριθε <δενδρέοις> (supp. Wil.: χρυσέοις καρποῖς Boeckh: sc. the country of the blessed dead) Θρ. 7. 5.
- b trans., make heavy, load met. (θεός) · ὅσπερ καὶ Κινύραν ἔβρισε πλούτῳ N. 8.18
- Ito be heavy or weighed down with a thing, c. dat., of fruit-trees, Hom.; metaph., ὄλβωι βρίθειν Eur.; ξίφεσι βρ. to visit heavily with the sword, Eur.
- 2c. gen. to groan with weight of a thing, σίτου, οἴνου Od.
- 3absol. to be heavy, Il.; rare in Attic, βρίθει ὁ ἵππος sinks, Plat.
- IIof men, to outweigh, prevail, ἐέδνοισι by gifts, Od.: absol. to have the preponderance in fight, to be master, prevail, Il.
- IIItrans. to weigh down, Aesch.:—Pass. to be laden, καρπῶι βριθομένη laden with fruit, Il.:—c. gen., βρίθεσθαι σταχύων Hes.