μοιχεύω
μοιχεύω, to commit adultery with
- commit adultery with a woman, debauch her, c. acc., Ar. Av. 558, Lys. 1.15, Pl. R. 360b:—Pass., of the woman, Ar. Pax 980 (anap.); μοιχευθῆναί τινι Arist. HA 586a3; μεμοιχεῦσθαι ὑπʼ ἀλλήλων, of birds, ib. 619a10.
- 2 metaph., worship idolatrously, τὸ ξύλον καὶ τὸν λίθον LXX Je. 3.9.
- II intr., commit adultery, Xenoph. 11.3; ἐμοίχευσάς τι Ar. Nu. 1076, cf. X. Mem. 2.1.5, Arist. EN 1129b21.
- III metaph., in fut. Med. (in pass. sense), οὐ μοιχεύσεταί μου τὰ φιλήματα her kisses shall not be adulterously stolen from me, Ach.Tat. 4.8.
1. act., van de man overspel plegen, verleiden; met acc. overspel plegen met:
2. pass., van de vrouw overspelig zijn:
Strong 3431
to commit adultery: absol., Mt 5:27 19:18, Mk 10:19, Lk 16:18 18:20, Ro 2:22 13:9, Ja 2:11; c. acc. fem., Mt 5:28. Pass., of the woman, Mt 5:32 19:9 WH, mg.), Jo 8:[4]. Metaph., of idolatry (v.s. μιοιχαλίς, and cf. Je 3:9, al.), seq. μετ’ αὐτῆς, Re 2:22.†
- Ito commit adultery with a woman, to debauch her, c. acc., Ar., Plat.:—Pass., of the woman, Ar.
- IIintr. to commit adultery, Lat. moechari, Ar., Xen.
-
…διαγενομένου καὶ ἐμοῦ πολὺ ἀπολελειμμένου τῶν ἐμαυτοῦ κακῶν, προσέρχεταί μοί τις πρεσβῦτις ἄνθρωπος, ὑπὸ γυναικὸς ὑποπεμφθεῖσα ἣν ἐκεῖνος ἐμοίχευεν, ὡς ἐγὼ ὕστερον ἤκουον · αὕτη δὲ ὀργιζομένη καὶ ἀδικεῖσθαι νομίζουσα, ὅτι οὐκέτι ὁμοίως ἐφοίτα παρʼ αὐτήν ,…
Lysias, Speeches
-
…ἀξίους ἡγεῖται τοὺς τῶν τοιούτων ἔργων αἰτίους · ἡγοῦμαι δέ, ὦ ἄνδρες, τοῦτό με δεῖν ἐπιδεῖξαι, ὡς ἐμοίχευεν Ἐρατοσθένης τὴν γυναῖκα τὴν ἐμὴν καὶ ἐκείνην τε διέφθειρε καὶ τοὺς παῖδας τοὺς ἐμοὺς ᾔσχυνε καὶ ἐμὲ αὐτὸν ὕβρισεν εἰς…
Lysias, Speeches
-
…δήλῳ · αἰσθόμενον δὲ εὐθὺς διαπράξασθαι τῶν ἀγγέλων γενέσθαι τῶν παρὰ τὸν βασιλέα, ἐλθόντα δὲ καὶ τὴν γυναῖκα αὐτοῦ μοιχεύσαντα, μετʼ ἐκείνης ἐπιθέμενον τῷ βασιλεῖ ἀποκτεῖναι καὶ τὴν ἀρχὴν οὕτω κατασχεῖν. εἰ οὖν δύο τοιούτω δακτυλίω γενοίσθην ,…
Plato, Republic
-
…ὦφλεν ὑμῖν μυρίας δραχμάς, ὥστε τοῦτο μὲν ἱκανῶς ὑπὸ ὑμῶν ἁπάντων μεμαρτύρηται. γυναῖκας τοίνυν τῶν πολιτῶν τοιοῦτος ὢν μοιχεύειν καὶ διαφθείρειν ἐλευθέρας ἐπεχείρησε, καὶ ἐλήφθη μοιχός · καὶ τούτου θάνατος ἡ ζημία ἐστίν. ὡς δὲ ἀληθῆ λέγω…
Lysias, Speeches
-
…πεπειραμένην, ξιφιδίῳ πατάξασα τὸ στῆθος ἑαυτῆς ἐτελεύτησεν. . .,. . ὅτι τῆς Λουκρητίας μοιχευθείσης παρὰ Σέξτου καὶ ἑαυτὴν ἀνελούσης διὰ τὸ ἁμάρτημα, οὐκ ἄξιον ἡγούμεθα τὸ γενναῖον τῆς προαιρέσεως παραλιπεῖν ἀνεπισήμαντον. τὴν…
Diodorus Siculus, Library
-
…προστάττουσιν αὐτοῖς μὴ κλέπτειν μηδὲ ἁρπάζειν, μὴ βίᾳ εἰς οἰκίαν παριέναι, μὴ παίειν ὃν μὴ δίκαιον, μὴ μοιχεύειν, μὴ ἀπειθεῖν ἄρχοντι, καὶ τἆλλα τὰ τοιαῦτα ὡσαύτως · ἢν δέ τις τούτων τι παραβαίνῃ, ζημίαν αὐτοῖς…
Xenophon, Cyropaedia
-
…ἱερὸν πόλεμον πρωὐδᾶν αὐτῷ, καὶ τοῖσι θεοῖσιν ἀπειπεῖν διὰ τῆς χώρας τῆς ὑμετέρας ἐστυκόσι μὴ διαφοιτᾶν, ὥσπερ πρότερον μοιχεύσοντες τὰς Ἀλκμήνας κατέβαινον καὶ τὰς Ἀλόπας καὶ τὰς Σεμέλας · ἤνπερ δʼ ἐπίωσʼ, ἐπιβάλλειν σφραγῖδʼ αὐτοῖς ἐπὶ τὴν ψωλήν…
Aristophanes, Birds
-
…Νεαίρᾳ δῆλον ὅτι φήσετε οὐ γάρ ; ὅτι ξένη οὖσα ἀστῷ συνοικεῖ παρὰ τὸν νόμον, καὶ ὅτι τὴν θυγατέρα μεμοιχευμένην ἐξέδωκεν Θεογένει τῷ βασιλεύσαντι, καὶ αὕτη ἔθυσε τὰ ἱερὰ τὰ ἄρρητα ὑπὲρ τῆς πόλεως καὶ τῷ Διονύσῳ γυνὴ ἐδόθη…
Demosthenes, Speeches
-
…ποιεῖ. ἔτι εἴη ἂν ἑκόντα ἀδικεῖσθαι. πρὸς δὲ τούτοις, ἄνευ τῶν κατὰ μέρος ἀδικημάτων οὐδεὶς ἀδικεῖ, μοιχεύει δʼ οὐδεὶς τὴν ἑαυτοῦ οὐδὲ τοιχωρυχεῖ τὸν ἑαυτοῦ τοῖχον οὐδὲ κλέπτει τὰ αὑτοῦ. ὅλως δὲ λύεται τὸ αὑτὸν ἀδικεῖν…
Aristotle, Nicomachean Ethics
-
…. ἐσελθόντα δὲ τὸν ἄνδρα ἐφιλοφρονεῖτο ὡς οὔπω πρότερον καὶ ἠρώτα καθʼ ἥν τινα αἰτίαν ἥκοι. ὁ δὲ οὔτε μεμοιχευμένην εἰδὼς οὔτε ἔνδον ὄντα τὸν βουκόλον ἐχρῆτο τῷ ἀληθεῖ λόγῳ, καὶ αὐτός τε διὰ τοῦ ὄμβρου τὸ βίαιον καὶ…
Pausanias, Description of Greece