διαπνέω
διαπνέω, to blow through
- blow through, of air, δ. τὸ σῶμα Arist. Pr. 967a3, cf. Mete. 370b6, etc.:—Pass., αὔραις διαπνεῖσθαι X. Smp. 2.25, cf. Arist. HA 518a16, D.S. 5.82.
- 2 intr., admit air, ἀπόφραξον ἅπαντα ὡς μὴ διαπνέειν Hero Spir. 2.21.
- II breathe between times, get breath, Plb. 27.9.10, Plu. Cim. 12, Ph. 1.90, al.; ἐκ δυσχερείας Plb. 31.4.1.
- III intr., disperse in vapour, evaporate, Arist. Resp. 479a17, PA 671a20, cf. Ph. 2.42: so,
- IV Pass., διαπίπτειν καὶ διαπνεῖσθαι Pl. Phd. 80c; δ. καὶ σήπεται τὸ σῶμα Arist. de An. 411b9.
- 2 Medic., dissipate by exhalation, Aret. SA 1.7:—Pass., Gal. 15.377 (also intr. in pass. sense, διέπνευσε τὸ ἄλγος Aret. CA 1.10).
- 3 Pass., of plants, exhale, διαπνεῖται καὶ ἐξατμίζεται Thphr. CP 1.1.3, cf. M.Ant. 6.16; of human beings, perspire, Id. 3.1, Gal. 15.377:—so Med., Hp. Alim. 28.
A tr.
I
1 penetrar el aire, airear, ventilar
ὁ ἀὴρ ... διαπνεῖ τὸ σῶμα
μήτε τὰ πνεύματα διαπνεῖν (τὴν γῆν)
διάπνευσον κῆπόν μου
οὐ δύναται ... ταῖς αὔραις διαπνεῖσθαι
no pueden (las plantas) ser aireadas por la brisaγίνονταί τε μᾶλλον πολιαὶ σκεπαζομένων τῶν τριχῶν ἢ διαπνεομένων
los pelos se vuelven más canosos cuando están cubiertos que expuestos al aireαἱ νῆσοι διαπνεόμεναι
διαπνεόμενος τόπος αὐλὴ λέγεται
ἡ κεφαλὴ διαπνευσθήσεται
la cabeza va a transpirar
• impregnar de otra substancia
διαπνεομένου τοῦ σώματος ὑπ' ἀκράτου καὶ τμητικῆς φύσεως
ref. al incienso
• fig.
ὁ κόσμος φύσει διαπνεόμενος
el cosmos atravesado como por un soplo por la naturaleza
2 disipar
τοῦ θώρηκος τὴν θέρμην
τὸ πυρῶδες διαπνεόμενον
disipado el fuego por el aire
• fig.
μικρὸν διαπνευσθέντος τοῦ κατὰ τὸν τῦφον φυσήματος
desinflada un poco la hinchazón de la vanidad
3 exhalar
πυρσὸν ... διαπνείοντας ὀδόντων
exhalando fuego a través de los dientes de los Cabirosτὰ διαπνεόμενα τοῦ σώματος
B intr.
I del aire soplar, pasar
τὸ πνεῦμα διαπνέον ... βροντὰς ποιεῖ
el viento cuando sopla produce el truenoἀπόφραξον ἅπαντα, ὡς μὴ διαπνέειν
ciérralo todo para que no pase el aireἕως οὗ διαπνεύσῃ ἡ ἡμέρα
• fig.
ἡ Φήμη ... διαπνεῖ ἐπὶ πλεῖστον
II como función vital
1 respirar
καὶ δ. οὐ δύναται διὰ τῆς ῥινός
ἐξαίροντες ταύτας ὑπὲρ τὸ ὑγρὸν καὶ διαπνέοντες
levantándolas (las trompas) por encima del agua y respirando
• en v. med. mismo sent., Hp.Morb.2.33, M.Ant.3.1, negado de la Divinidad, Clem.Al.Strom.7.6.32, cf. Ath.504d
• tomar aliento después de un momento de angustia
διαπνεύσαντα βραχὺν χρόνον
recobrándose un momentoπρὶν διαπνεῦσαι ... τοὺς βαρβάρους
• fig.
ἡ τύχη, διαπνέουσα καὶ συλλεγομένη ῥώμην
2 de las plantas transpirar
ἡ δὲ ψυχρότης οὐκ ἐῶσα διαπνεῖν
de la vid
• en v. med. mismo sent.
ταχὺ διαπνεῖται (τὸ δένδρον)
al quitarle las partes secasτὸ διαπνεῖσθαι ὡς τὰ φυτά
III de diversas substancias
1 evaporarse, disiparse
ᾧ προσήκει διαλύεσθαι καὶ ... διαπνεῖσθαι
del cual es propio descomponerse y disiparse ref. a un cadáverοὐ διαπνέοντος τοῦ ὑγροῦ
τὸ ἀγγεῖον ἐπικεχρίσθω ἐπιμελῶς, ἵνα μὴ διαπνευσθῇ τὰ φερόμενα
la vasija debe recubrirse cuidadosamente para que el líquido no se evapore
• medic.
τῆς φλεγμονῆς κατὰ βραχὺ διαπνεομένης
• fig.
τὰ στεγόμενα πάθη μὴ διαπνέοντα
cuando las pasiones encubiertas no se disipanλόγους ὥσπερ φάρμακα διαπνεύσαντας
διέπνευσε τὸ ἄλγος καὶ ἡ θέρμη
2 rezumar
οἱ μαστοὶ ... μεταβάλλοντες τὴν τροφὴν ... ἐργάζονται γάλα καὶ διαπνέουσιν
los pechos, reconvirtiendo el alimento, producen leche y rezuman
1. door iets heen waaien,
2. adem halen; op adem komen:
3. med.-pass. verdampen:
1) durchwehen ; αὔραις διαπνεῖσθαι, Xen. Symp. 2.25 ; Arist. u. Folgde.
2) auseinanderwehen, verwehen, bes. pass., διαλύεσθαι καὶ διαπίπτειν καὶ διαπνεῖσθαι Plat. Phaed. 80c ; Arist.; von Blumen, verriechen, Theophr.; übh. verdampfen, ausdünsten, Medic.; Sp. brauchen auch das act. in der Bdtg zerfließen, verschwinden.
3) dazwischen Atem holen, sich erholen, ἐκ δυσχερείας, Pol. 31.16 ; absol., Plut. Cim. 12.
- Ito blow through: — Pass., αὔραις διαπνεῖσθαι Xen.
- IIto breathe between times, get breath, Plut.
- IIIintr. to disperse in vapour, Plat.