insolens
insolens, unaccustomed, unusual, not used, contrary to custom
- In gen., i. q. insuetus, contrary to custom, unaccustomed to a thing; unusual, not in use (class.); constr. absol., or with gen.: quid tu Athenas insolens? Ter. And. 907: mutatos deos flebit et aspera aequora emirabitur insolens (= antea insuetus tam celeris immutationis), Hor. C. 1, 5, 8: verbum, i. q. insuetum, insolitum, Cic. Or. 8, 25; Quint. 4, 1, 58; Gell. 11, 7, 1; cf. in sup.: insolentissimum nomen, Quint. prooem. § 14.—With gen.: infamiae, Cic. Att. 2, 21, 3; id. de Or. 1, 48, 207: belli, Caes. B. C. 2, 36: bellorum, Tac. H. 1, 87: audiendi, id. A. 15, 67: vera accipiendi, Sall. H. 4, 48 Dietsch: ruris colendi, Gell. 19, 12, 7: malarum artium, Sall. C. 3, 4 al.—
- II In partic.
- A Excessive, immoderate; haughty, arrogant, insolent: insolenti alacritate gestire, Cic. Tusc. 5, 14, 42: ostentatio, id. Par. 6, 1, 42: victoria, id. Marc. 3, 9: laetitia, Hor. C. 2, 3, 3: exercitus, id. ib. 1, 6, 21: nec erat ei verendum, ne vera de se praedicans, nimis videretur aut insolens, aut loquax, Cic. de Sen. 10, 31: ne in re nota multus et insolens sim, id. de Or. 2, 87, 358: non tam insolens sum, quam ineruditus, id. Dom. 34, 92: nihil umquam neque insolens, neque gloriosum ex ore ejus exiit, Nep. Tim. 4: Fortuna ludum insolentem ludere pertinax, Hor. C. 3, 29, 50.— Comp.: secundis rebus insolentiores, Hirt. B. G. 8, 13.— Sup.: insolentissimi homines, Cael. ad Cic. Fam. 8, 12, 3.—
- B Extravagant, prodigal: in aliena re, Cic. Rosc. Am. 8, 23: in pecunia, id. de Or. 2, 84, 342.—
- C Unfrequented, lonely: locus, Pall. 12, 4, 2.— Hence, adv.: insŏlenter.
- 1 Unusually, contrary to custom (class.): evenire insolenter et raro, Cic. Inv. 1, 28, 43: verbum fingere, Gell. 1, 21, 5.—Comp.: insolentius hac figura uti, Gell. 10, 13, 4.—
- 2 Immoderately; haughtily, insolently: Gorgias his festivitatibus insolentius abutitur, Cic. Or. 52, 176: auctorem extinctum laete atque insolenter ferre, with insolent exultation, id. Phil. 9, 3, 7: victoriā suā insolenter gloriari, Caes. B. G. 1, 14: se efferre, Cic. Tusc. 4, 17, 39: a sorore irrisa, Flor. 1, 26: dictum, Quint. 1, 5, 9: hostis insequens, Caes. B. C. 1, 45.—Comp.: se insolentius jactare, Cic. Cat. 2, 9, 20; Caes. B. C. 3, 46. — Sup.: insolentissime obequitare, Val. Max. 3, 2, 21.
tanto ~tius appareret miraculum
~s et insolita largitas et liberalitas ista
clamor ~s(v.
~tem lasciviam
mulieribus ~tes
~s potestasofermod ricetere
mens ~tior
quoniam frangit Deus omne superbum ‥, verbo vitam amisit
~s et lubricus(v.
~em ‥ gubernacionem(v.
- 1. niet gewend aan, niet vertrouwd met (m. gen.; in m. abl.) [belli; audiendi; malarum artium; in dicendo ongeoefend in het spreken]; (abs.) in strijd met de gewoonte;
- 2. ongewoon, nieuw, opvallend [verbum];
- 3. overdreven, onmatig [laetitia];
- 4. overmoedig, brutaal, onbeschaamd [homines; exercitus trots op de overwinning; ostentatio; alacritas; victoria].
非常。未慣。無忌憚。傲。無度者。— bellorum 未熟戰。— laetitia 喜不禁。— in re aliena 浪費人財者。Verbum insolens 白字。新造之言。Quid tu Athenas insolens? 汝少至亞德那府今何有是乎。
Suggest a Translation
See an image
- unaccustomed, unusual, not used, contrary to custom: Quid tu Athenas insolens?T.: aspera aequora Emirabitur insolens, H.: in dicendo, inexperienced: infamiae: belli, Cs. —Excessive, immoderate, haughty, arrogant, insolent: insolenti alacritate gestire: exercitus, H.: in re notā: victoriā factus, S.: victoria naturā: ludus, H.—Extravagant, prodigal: in alienā re: in pecuniā.
-
…virorum sentio, sed tamen ei sunt coloni qui se ; in ; insperatis ac repentinis pecuniis sumptuosius insolentiusque iactarunt. hi dum aedificant tamquam beati, dum praediis lectis, familiis magnis, conviviis apparatis delectantur, in…
Cicero, in Catilinam
-
…Nam pro pudore, pro abstinentia, pro virtute audacia, largitio, avaritia vigebant. Quae tametsi animus aspernabatur insolens malarum artium, tamen inter tanta vitia imbecilla aetas ambitione corrupta tenebatur ; ac me, cum ab reliquorum malis…
Sallust, Catilina
-
…locis funditores instruxit, ut praesidio nostris se recipientibus essent. his rebus conpletis legionem reduci iussit. Pompeiani hoc insolentius atque audacius nostros premere et instare coeperunt, cratesque pro munitione obiectas propulerunt, ut fossas transcenderent. quod cum…
Julius Caesar, Civil War
-
…erat, et cum metueret ipse poenam sceleris sui summam, metui se volebat ; deinde victoriis divitiisque subnixus exultabat insolentia neque suos mores regere poterat neque suorum libidines. Itaque cum maior eius filius Lucretiae, Tricipitini filiae, Conlatini…
M. Tullius Cicero, De Republica
-
…mi Albucius, hinc inimicus. Sed iure Mucius. ego autem mirari satis non queo unde hoc sit tam insolens domesticarum rerum fastidium. non est omnino hic docendi locus ; sed ita sentio et saepe disserui, Latinam linguam…
M. Tullius Cicero, de Finibus Bonorum et Malorum
-
…cum parum procederet ut ulla lege mihi ponerent accusatorem, compellari ea lege me voluerunt qua dicere non poterant ; insolentissimi homines summis Circensibus ludis meis postulandum me lege Scantinia curarunt. vix hoc erat Pola elocutus, cum ego Appium…
Cicero, Epistulae ad Familiares
-
…annus habuit de hac reprehensione plurimum sermonis, credo, propterea quod tibi hominum iniuriae, quod avaritia, quod insolentia praeter opinionem accidebat et intolerabilis videbatur, secundus autem multo lenior, quod et consuetudo et ratio et, ut…
Cicero, Epistulae ad Quintum fratrem
-
…memoriae Academiae Wilhelmae Argentinensis iisque quorum in ea usus sum docta consuetudine. vidi illam ac sensi hostium fraude et insolentia turpiter oppressam ; non est mortua sed dormit. Scr. Hammaburgi m. Octobri a. MCMXXI. SIGLA…
M. Tullius Cicero, Academica
-
…Ergo etiam illud vides, de quo progrediente oratione plura me dicturum puto, Tarquinio exacto mira quadam exultasse populum insolentia libertatis ; tum exacti in exilium innocentes, tum bona direpta multorum, tum annui consules, tum demissi populo…
M. Tullius Cicero, De Republica
-
…capiunt angustiae pectoris tui, non recipit levitas ista, non egestas animi ; non infirmitas ingeni sustinet, non insolentia rerum secundarum tantam personam, tam gravem, tam severam. Seplasia me hercule, ut dici audiebam, te…
Cicero, in Pisonem