λυπηρός
λυπηρός, painful, distressing
- I of things, painful, distressing, Hdt. 5.106, S. El. 553; τί σοι τοῦτʼ ἐστὶ λ. κλύειν; Id. OC 1176; τἀν δόμοισι λ. E. Ion 623, etc.; ἀζημίους μέν, λ. δὲ ἀχθηδόνας causing pain, Th. 2.37; τὰ λ. X. Hier. 1.8, cf. Men. 555.3; βίος -ότερος Pl. Lg. 733b; τὸ λ. Id. R. 585a; opp. τὸ ἡδύ, Antipho Soph. 49.
- II of persons,
- 1 causing sorrow, λυπηρὸς ἡμῖν τούσδʼ ἂν ἐκλίποι δόμους E. Hipp. 796.
- 2 causing pain, troublesome, λ. κλύειν S. El. 557; λ. οὐκ ἦν οὐδʼ ἐπίφθονος πόλει E. Supp. 893, cf. Ar. Ach. 456, Th. 1.76, etc.; of those who are objects of jealousy and envy, Id. 6.16, cf. 2.64.
- III of persons, sad, = ἄθυμος, Hsch., cf. LXX Pr. 17.22.
- IV Adv. -ρῶς painfully, so as to cause pain, S. Ph. 912; λ. δʼ ἔχει, εἰ . . it is painful that . ., Id. El. 767, cf. E. Ba. 1263.
- 2 with pain, so as to feel or show pain, λ. φέρειν τι Isoc. 9.54, cf. Arist. EN 1110b12.
🄰 act. painful, distressing, agonizing Soph. El. 553, 557 Xen. Cyr. 7.5.82 Demosth. 18.5 etc.; νύκτας ἀγρύπνους διῆγον καὶ λυπηράς they spent sleepless, agonizing nights Long. 3.4.2 |
🄱 pass. suffering pain, sad, discouraged Plat. Phil. 43d VT Prov. 17.22 Hsch. ‖ compar. -ότερος Plat. Leg. 733d, superl. -ότατος ◆ adv.
🄰 act. painfully Soph. Ph. 912 | τί λ. ἔχει; what is there that is sad? Eur. Bac. 1263; λ. δ’ ἔχει εἰ … it is sthg. painful if … Soph. El. 767
🄱 pass. sorrowfully, painfully Xen. Cyr. 5.4.34; λ. φέρειν τι to have trouble bearing sthg. Isocr. 9.54.
1. van zaken pijnlijk, grievend:
2. van pers. lastig, onaangenaam:
• Adv., λυπηρῶς ἔχειν Soph. El. 757, Folgde ; καὶ βαρέως φέρειν, Isocr. 9.54.
- Iof things, painful, distressing, Lat. molestus, Hdt., Attic
- IIof persons,
- 1in good sense, causing sorrow by oneʼs departure, Eur.
- 2in bad sense, causing pain, troublesome, vexatious, offensive, Soph., Thuc., etc.
- IIIadv. λυπηρῶς, painfully, so as to cause pain, Soph.; λυπηρῶς ἔχει it is painful, Soph.
-
…ἔοικέ τι εἶναι τοῦτο ὃ καλοῦσιν οἱ ἄνθρωποι ἡδύ · ὡς θαυμασίως πέφυκε πρὸς τὸ δοκοῦν ἐναντίον εἶναι, τὸ λυπηρόν, τὸ ἅμα μὲν αὐτὼ μὴ ʼθέλειν παραγίγνεσθαι τῷ ἀνθρώπῳ, ἐὰν δέ τις διώκῃ τὸ ἕτερον καὶ λαμβάνῃ ,…
Plato, Phaedo
-
…καὶ οἱ μακάριοι δὲ χρησίμων μὲν οὐδὲν δέονται, ἡδέων δέ · συζῆν μὲν γὰρ βούλονταί τισι, τὸ δὲ λυπηρὸν ὀλίγον μὲν χρόνον φέρουσιν, συνεχῶς δʼ οὐδεὶς ἂν ὑπομείναι, οὐδʼ αὐτὸ τὸ ἀγαθόν, εἰ λυπηρὸν αὐτῷ εἴη…
Aristotle, Nicomachean Ethics
-
…ἔφθαρται γένος. ὦ Ζεῦ, τί ταῦτα, πότερον εὐτυχῆ λέγω, ἢ δεινὰ μέν, κέρδη δέ ; λυπηρῶς δʼ ἔχει, εἰ τοῖς ἐμαυτῆς τὸν βίον σῴζω κακοῖς. τί δʼ ὧδʼ ἀθυμεῖς, ὦ γύναι, τῷ…
Sophocles, Electra
-
…· ναυτικόν τε κεκτήμεθα πλὴν τοῦ παρʼ ὑμῖν πλεῖστον. καὶ σκέψασθε · τίς εὐπραξία σπανιωτέρα ἢ τίς τοῖς πολεμίοις λυπηροτέρα, εἰ ἣν ὑμεῖς ἂν πρὸ πολλῶν χρημάτων καὶ χάριτος ἐτιμήσασθε δύναμιν ὑμῖν προσγενέσθαι, αὕτη πάρεστιν αὐτεπάγγελτος ἄνευ κινδύνων…
Thucydides, The Peloponnesian War
-
…τῆς ἡδονῆς, οὐδεὶς δὲ δύναται συνημερεύειν τῷ λυπηρῷ οὐδὲ τῷ μὴ ἡδεῖ · μάλιστα γὰρ ἡ φύσις φαίνεται τὸ λυπηρὸν φεύγειν, ἐφίεσθαι δὲ τοῦ ἡδέος. οἱ δʼ ἀποδεχόμενοι ἀλλήλους, μὴ συζῶντες δέ, εὔνοις ἐοίκασι μᾶλλον ἢ…
Aristotle, Nicomachean Ethics
-
…δοκῶ φρονεῖν κακῶς, γνώμην δικαίαν σχοῦσα τοὺς πέλας ψέγε. ἐρεῖς μὲν οὐχὶ νῦν γέ μʼ ὡς ἄρξασά τι λυπηρὸν εἶτα σοῦ τάδʼ ἐξήκουσʼ ὕπο · ἀλλʼ ἢν ἐφῇς μοι, τοῦ τεθνηκότος θʼ ὕπερ λέξαιμʼ ἂν ὀρθῶς τῆς κασιγνήτης…
Sophocles, Electra
-
…ὑποψίαν, οὐ διʼ ὀργῆς τὸν πέλας, εἰ καθʼ ἡδονήν τι δρᾷ, ἔχοντες, οὐδὲ ἀζημίους μέν, λυπηρὰς δὲ τῇ ὄψει ἀχθηδόνας προστιθέμενοι. ἀνεπαχθῶς δὲ τὰ ἴδια προσομιλοῦντες τὰ δημόσια διὰ δέος μάλιστα οὐ παρανομοῦμεν, τῶν…
Thucydides, The Peloponnesian War
-
…τῷδʼ ἀεὶ μενεῖτʼ ἐν ᾧ καθέστατε, οὐκ εὐτυχοῦσαι δόξετʼ οὐχὶ δυστυχεῖν. τί δʼ οὐ καλῶς τῶνδʼ ἢ τί λυπηρῶς ἔχει ; πρῶτον μὲν ἐς τόνδʼ αἰθέρʼ ὄμμα σὸν μέθες. ἰδού · τί μοι τόνδʼ ἐξυπεῖπας εἰσορᾶν ; ἔθʼ…
Euripides, Bacchae
-
…τῆς κασιγνήτης θʼ ὁμοῦ. καὶ μὴν ἐφίημʼ · εἰ δέ μʼ ὧδʼ ἀεὶ λόγους ἐξῆρχες, οὐκ ἂν ἦσθα λυπηρὰ κλύειν. καὶ δὴ λέγω σοι. πατέρα φὴς κτεῖναι. τίς ἂν τούτου λόγος γένοιτʼ ἂν αἰσχίων ἔτι ,…
Sophocles, Electra
-
…; προσπτύξῃ, τέκνον, λέγων · Τίς ἀδικεῖ, τίς σʼ ἀτιμάζει, γέρον ; τίς σὴν ταράσσει καρδίαν λυπηρὸς ὤν ; λέγʼ, ὡς κολάζω τὸν ἀδικοῦντά σʼ, ὦ πάτερ. νῦν δʼ ἄθλιος μέν εἰμʼ ἐγώ ,…
Euripides, Bacchae