πείθω
πείθω, πείθω, πείσω, ἔπεισα, πέπεικα, πέπεισμαι, ἐπείσθην, persuade
- •persuade, impf. ἔπειθον Il. 22.91, etc.; Ep. and Lyr. πεῖθον 16.842, B. 8.16: fut. πείσω Il. 9.345, etc.; Ep. inf. πεισέμεν 5.252: aor. 1 ἔπεισα Pi. O. 2.80, A. Eu. 84, Ar. Pl. 304, etc. (Hom. has only opt. πείσειε Od. 14.123); Aeol. part. πείσαις Pi. O. 3.16: aor. 2 ἔπῐθον Id. P. 3.65 (poet. πίθον), Corinn. Supp. 2.58 (poet. dual πιθέταν), A. Supp. 941, Ar. Pl. 949, Theoc. 22.64, used by Hom. only in Ep. redupl. forms πεπίθωμεν Il. 9.112, πεπίθοιμι 23.40, A.R. 3.14, πεπῐθεῖν Il. 9.184, A.R. 3.536, πεπῐθών Pi. I. 4(3).72 (v. infr.), πεπιθοῦσα Il. 15.26 (ind. not in Il. or Od., πέπιθον A.R. 1.964, πέπιθε h.Ap. 275): pf. πέπεικα Lys. 26.7, Is. 8.24, Isoc. 14.15:—Med. and Pass. πείθομαι, obey, Il. 1.79, etc.: fut. πείσομαι ib. 289, etc.: aor. 2 ἐπῐθόμην, Ep. πιθόμην 5.201, ἐπίθετο Ar. Nu. 73, ἐπίθοντο Il. 3.260, IG 2(2).29.14, redupl. πεπίθοντο Orph. Fr. 135; imper. πίθεο Pi. P. 1.59, πιθοῦ S. Ant. 992, pl. πίθεσθε A. Eu. 794; subj. πίθωμαι Il. 18.273, etc.; opt. πιθοίμην 4.93, etc. (redupl. πεπίθοιτο 10.204); inf. πιθέσθαι 7.293, etc. (πεπιθέσθαι AP 14.75); part. πιθόμενος S. Ph. 1226: aor. 1 Med. ἐπεισάμην IG 12(5).720.5 (Andros, ii B. C.), Aristid. 1.391 J., Sopat. in Rh. 8.150 W.: fut. Pass. πεισθήσομαι S. Ph. 624, Pl. Sph. 248e, etc.: aor. 1 ἐπείσθην A. Eu. 593, S. OT 526, Ar. Nu. 866, X. An. 7.7.29: pf. πέπεισμαι A. Pers. 697, E. El. 578, Pl. Prt. 328e; Thess. pf. inf. πεπεῖστειν IG 9(2).517.16 (Larissa, iii B. C.).
- II intr. tenses of Act., in pass. sense, pf. 2 πέποιθα Il. 4.325, etc. (not freq. in Prose); imper. πέπεισθι A. Eu. 599 codd.; 2 sg. subj. πεποίθῃς Il. 1.524; Ep. 1 pl. πεποίθομεν (for-ωμεν) Od. 10.335; opt. πεποιθοίη Ar. Ach. 940: plpf. ἐπεποίθειν Il. 16.171; 3 pl. ἐπεποίθεσαν Hdt. 9.88; Ep. πεποίθεα Od. 4.434, 8.181; 1 pl. ἐπέπιθμεν Il. 2.341, 4.159: Pi. uses aor. 2 part. πιθών = πιθόμενος, P. 3.28, redupl. πεπιθών I. 4(3).72.
- III as if from πῐθέω, Hom. has fut. πῐθήσω Od. 21.369 (obey): aor. part. πῐθήσας Il. 4.398 (trust), cf. Hes. Op. 359, 671, Pi. P. 4.109, A. Ch. 618 (lyr.), Lyc. 735; redupl. aor. subj. πεπῐθήσω trans., Il. 22.223:—also Aeol. πίθημι, part. πίθεις Alc. Supp. 9.4.
- A Act., prevail upon, persuade, usu. by fair means, τινα Il. 9.345, etc.; πεπιθεῖν φρένας Αἰακίδαο ib. 184; σοὶ δὲ φρένας ἄφρονι πεῖθε 16.842; τοῦ θυμὸν ἐνὶ στήθεσσιν ἔπειθον 9.587, cf. Od. 7.258, 23.337; Ἕκτορι θυμὸν ἔπειθε Il. 22.78: c. acc. pers. et inf., persuade one to . ., ib. 223, A. Eu. 724, etc.; π. τινὰς ὥστε δοῦναι, etc., Hdt. 6.5, cf. Th. 3.31, etc.; ὥστε μὴ . . S. Ph. 901; later ἵνα . . Ev.Matt. 27.20, Plu. Apophth.reg. 2.181a; π. τινὰς ὡς χρὴ . ., ὡς ἔστι . ., Pl. R. 327c, 364b; π. τινὰ ἐς τὴν ὁμολογίαν Th. 5.76; κοὐδείς γέ μʼ ἂν πείσειεν . . τὸ μὴ ἐλθεῖν Ar. Ra. 68; πείθω ἐμαυτόν I persuade myself, am persuaded, believe, Th. 6.33, And. 1.70, Pl. Grg. 453b, etc.; also π. τι ὠφέλιμον ὄν Th. 4.17: freq. in part., πείσας by persuasion, by fair means, opp. ἐν δόλῳ, S. Ph. 102, cf. 612; opp. βίᾳ, Trag.Adesp. 402; πόλιν πείσας having obtained the cityʼs consent, S. OC 1298; δᾶμον πείσαις λόγῳ Pi. O. 3.16; μὴ πείσας unless by leave, Pl. Lg. 844e; οὐ πείσαντες τὸν δῆμον Aeschin. 3.41; πείθοντες, opp. βίᾳ, X. An. 5.5.11; π. γυναῖκα, opp. βιάζεσθαι, Id. Cyr. 6.1.34; πέπεικε, opp. ἠνάγκακε, Pl. Hipparch. 232b (but π. ἀνάγκῃ D.C. 62.16, cf. πειθανάγκη): with neut. pron., persuade one to or of a thing, τοῦτό γε οὐκ ἔπειθε τοὺς Φωκαιέας Hdt. 1.163, cf. A. Pr. 1064 (anap.), Pl. R. 399b, etc.; ἔπειθον οὐδένʼ οὐδέν A. Ag. 1212; μὴ πεῖθʼ ἃ μὴ δεῖ do not attempt to persuade me to . ., S. OC 1442; also τοιάνδʼ ἔπειθε ῥῆσιν addressed them thus, A. Supp. 615.
- 2 prevail on by entreaty, Il. 24.219, Od. 14.363; τότε κέν μιν ἱλασσάμενοι πεπίθοιμεν Il. 1.100; ὥς κέν μιν ἀρεσσάμενοι πεπίθωμεν 9.112, cf. 181, 386, Hes. Sc. 450; Ζηνὸς ἦτορ λιταῖς Pi. O. 2.80, cf. Pl. R. 366a, Ap. 37d: c. dupl. acc., τὸν φόρον ὑποτελῶ Ἀθηναίοισιν, ὃν ἂν πείθω Ἀθηναίους IG 1(2).39.27.
- II in bad sense, talk over, mislead, ἐπεὶ οὐ παρελεύσεαι οὐδέ με πείσεις Il. 1.132, cf. 6.360; ἔληθε δόλῳ καὶ ἔπειθεν Ἀχαιούς Od. 2.106, cf. 14.123; πεπιθοῦσα θυέλλας Il. 15.26.
- 2 π. τινὰ χρήμασι bribe, Hdt. 8.134, Lys. 21.10; π. ἐπὶ μισθῷ μισθῷ, Hdt. 8.4, 9.33, Th. 2.96, etc. (Pass., χρήμασι πεισθείς Id. 1.137): prov., δῶρα θεοὺς πείθει Hes. Fr. 272; πείθειν τινά alone, Lys. 7.21, X. An. 1.3.19, Act.Ap. 12.20.
- 3 of food, tempt, Xenocr. ap. Orib. 2.58.84.
- B Pass. and Med., to be prevailed on, won over, persuaded, abs., Il. 5.201, etc.; imper. freq. in Trag., πείθου be persuaded, S. OC 520, El. 1015, E. Fr. 440; but πιθοῦ comply, S. OC 1181, El. 1207: c. inf., to be persuaded to do, Id. Ph. 624; πείθεσθέ μοι πρύτανιν ἑλέσθαι Pl .Prt. 338a; also πείθεσθαί τινι ὥστε . . Th. 2.2; ὃ . . ὑμεῖς . . ἥκιστʼ ἂν ὀξέως πείθοισθε (sc. πρᾶξαι) Id. 6.34; ἑκὼν καὶ πεπεισμένος of oneʼs own free will, POxy. IV p 203 (iv A.D.), etc.; τὰ μὲν παρʼ ἡμῶν ἴσθι σοι πεπεισμένα we are won over to you, Ar. Th. 1170.
- 2 πείθεσθαί τινι listen to one, obey him, Il. 1.79, etc.; τοῖς ἐν τέλει βεβῶσι π. S. Ant. 67; τοῖς ἄρχουσι, τῷ νόμῳ, X. Cyr. 1.2.8, An. 7.3.39; μᾶλλον τῷ θεῷ ἢ ὑμῖν Pl. Ap. 29d: sts. c. dupl. dat., ἔπεσι, μύθοισι π. τινί, Il. 1.150, 23.157: without dat. pers., ἐπείθετο μύθῳ 1.33, cf. Od. 17.177; γήραϊ πείθεσθαι yield, succumb to old age, Il. 23.645; στυγερῇ πειθώμεθα δαιτί let us comply with the custom of eating, sad though the meal be, ib. 48; νῦν μὲν πειθώμεθα νυκτὶ μελαίνῃ, of leaving off the labours of the day, 8.502; ἀδίκοις ἔργμασι π. Sol. 4.11, 13.12.
- b with Adj. neut., σημάντορι πάντα πιθέσθαι obey him in all things, Od. 17.21; ἅ τινʼ οὐ πείσεσθαι ὀΐω wherein I think some will not obey, Il. 1.289, cf. 4.93, 7.48, Hdt. 6.100, etc.; πάντʼ ἔγωγε πείσομαι S. Aj. 529; πείσομαι δʼ ἃ σοὶ δοκεῖ Id. Tr. 1180; οὐ . . πείθομαι τὸ δρᾶν Id. Ph. 1252; μύθοις . . πεισθεὶς ἀφανῆ E. Hipp. 1288 (anap.), cf. Lys. 22.3: rarely with Noun in acc., χρήμασι πεισθῆναι [τὴν ἀναχώρησιν] Th. 2.21 (s.v.l.).
- 3 c. gen., four times in Hdt., πείθεσθαί τινος 1.126, 5.29, 33, 6.12, cf. E. IA 726, Th. 7.73; πείσθητί μευ Herod. 1.66; κείνου . . πιθοίατο vulg. in Il. 10.57.
- II πείθεσθαί τινι believe, trust in, πείθεθʼ ἑταίρῳ Od. 20.45; οἰωνοῖσι Il. 12.238; τεράεσσι θεῶν καὶ Ζηνὸς ἀρωγῇ 4.408; ἐνυπνίῳ Pi. O. 13.79; λεγομένοισι Hdt. 2.146, etc.: c. acc. et inf., believe that . ., οὐ γάρ πω ἐπείθετο ὃν πατέρʼ εἶναι Od. 16.192, cf. Hdt. 1.8, etc.: c. dat. pers. et inf., π. τινὶ μὴ εἶναι χρήματα, = ὅτι χρήματα οὐκ ἔχει, X. An. 7.8.3: with ὡς, οὐ πείσονται ὡς σὺ αὐτὸς οὐκ ἠθέλησας Pl. Cri. 44c, cf. R. 391b: with neut. Adj. or Pron., τὰ περὶ Αἴγυπτον τοῖσι λέγουσι αὐτὰ π., οὐκ ἐπείθοντο τὰ ἐσαγγελθέντα, Hdt. 2.12, 8.81; πείθεσθε τούτῳ ταῦτα Ar. Th. 592; ταῦτʼ ἐγώ σοι οὐ πείθομαι I do not take this on your word, Pl. Ap. 25e, cf. Phdr. 235b: abs., ὡς ἐγὼ πείθομαι Phld. Po. 5.34.
- b π. τινὰ ὅπως . . to believe of him, that . ., E. Hipp. 1251.
- III pf. 2 πέποιθα trust, rely on, c. dat. pers. vel rei, Il. 4.325, etc. (not freq. in early Prose, as αὑτῷ πεποιθέναι Pl. Mx. 248a): c. dat. et inf., οὔ πω χερσὶ πέποιθα ἄνδρʼ ἀπαμύνασθαι Od. 16.71, cf. Il. 13.96, etc.: c. dat., οἷσι . . μαρναμένοισι πέποιθε Od. 16.98: later c. inf. only, πέποιθα τοῦτʼ ἐπισπάσειν κλέος I trust to win this fame, S. Aj. 769; αἰχμήν . . μᾶλλον θεοῦ σέβειν πεποιθώς daring to . ., A. Th. 530: once in Hdt., χρήμασι ἐπεποίθεσαν διώσεσθαι 9.88: rarely c. acc. et inf., πέποιθα . . τὸν πυρφόρον ἥξειν κεραυνόν A. Th. 444; εἴ τις πέποιθεν ἑαυτῷ Χριστοῦ εἶναι 2 Ep.Cor. 10.7; π. εἴς τινας ὅτι . . Ep.Gal. 5.10; ἐπί τινας ὅτι . . 2 Ep.Cor. 2.3; ἐπὶ χρήμασι Ev.Marc. 10.24: abs., ὄφρα πεποίθῃς that you may feel confidence, Il. 1.524, Od. 13.344; πεποιθώς in sure confidence, LXX De. 33.28.
- IV post-Hom. pf. Pass. πέπεισμαι believe, trust, c. dat., νεκροῖσι A. Eu. 599; ὀνείροις E. Hel. 1190, etc.: c. acc. et inf., συνοίσειν ταῦτα πέπ. D. 4.51, cf. Pl. R. 368a: abs., νῦν δὲ πέπεισμαι Id. Prt. 328e; πεπεισμένος ἔκ τινων λογίων persuaded by . ., Plu. Rom. 14; πεπείσμεθα περὶ ὑμῶν τὰ κρείττονα Ep.Hebr. 6.9. (Cf. Lat. fido, fides.)
1. act., met acc. van pers.
a. overreden, overhalen (vaak aor.), trachten over te halen, bepraten (vaak praes. en imperf.):
b. overtuigen, doen geloven:
2. med., vooral met dat.
a. gehoor geven (aan), luisteren (naar):
b. geloven:
c. vertrouwen (op), vertrouwen hebben (in), meestal perf.
1) Activ., durch gütliche Mittel, bes. Worte od. Zureden, bewegen oder gewinnen, überreden ; πείθεις δή μευ θυμόν, Od. 23.230, u. oft so φρένας, θυμόν, θυμὸν ἐνὶ στήθεσσιν. Bes. erbitten, durch Bitten bewegen, Il. 24.219, Od. 14.363 ; besänftigen, begütigen, zufriedenstellen, Il. 1.100, 9.112, 181, 386 ; Hes. Sc. 450 ; Ζηνὸς ἦτορ λιταῖς ἔπεισεν, Pind. Ol. 2.88 ; bes. durch die Rede bewegen, Etwas zu tun, τόνδε … πεπιθήσω ἐναντίβιον μαχέσασθαι, Il. 22.222 ; δᾶμον πείσας λόγῳ, Pind. Ol. 3.17 ; γνώμᾳ πεπιθών, I. 3.90 ; πείσαισʼ ἀκοίταν βουλεύμασιν, N. 5.28 ; νὶν πίθον παρασχεῖν, P. 3.65 ; π. τινὰ ὥστε δοῦναι, Her. 6.5 ; πιθεῖν Τιτᾶνας οὐκ ἠδυνήθην, Aesch. Prom. 204 ; πείθω νιν λόγῳ, Ag. 1022 ; ἔπειθον οὐδένʼ οὐδέν, 1185 ; πρὸς τοῦ δʼ ἐπείσθης καὶ τίνος βουλεύμασιν, Eum. 563 ; ταῖς ἐμαῖς γνώμαις πεισθείς, überredet, Soph. O.R. 570 ; ἐκ τοῦ φίλων πεισθεῖσα, El. 401 ; ἐννύχοις πεπεισμένη ὀνείροις, Eur. Hel. 1206 ; πείθει Ὀρέστην μητέρα κτεῖναι, Or. 29 ; u. mit doppeltem accus., τίνα δοκεῖς πείσειν τάδε, wen meinst du davon zu überreden ? Hec. 1205 ; vgl. Her. 1.163 ; Xen. Hier. 1.16 ; Plat. Apol. 37a ; κεναῖσιν ἐλπίσιν πεπεισμένος, Aesch. Pers. 790 ; τί δʼ ἐν δόλῳ δεῖ μᾶλλον ἢ πείσαντʼ ἄγειν, Ar. Plut. 102 ; ἢ λόγῳ πείσαντες ἄξειν ἢ πρὸς ἰσχύος κράτος, 590, u. in Prosa überall, τὸ πείθειν οἷόν τʼ εἶναι τοῖς λόγοις δικαστάς, Plat. Gorg. 452e ; καταδέσμοις τοὺς θεοὺς πείθοντές σφισιν ὑπηρετεῖν, Rep. II.364c, u. A.; auch τοὺς πολλοὺς εἰς τὴν ὁμολογίαν, dazu bewegen, Thuc. 5.76 ; im schlechten Sinne, τοὺς δικαστὰς ἀργυρίῳ πείθειν, die Richter durch Geld bewegen, bestechen ; ξεῖνόν τινα χρήμασι πείσας, Her. 8.134 ; μισθῷ, 9.33, für Sold wozu dingen, wie Thuc. 1.31 ; δώροις, 4.65, χρήμασι, 1.137 u. öfter ; vgl. δῶρα θεοὺς πείθει, Hes. frg. bei Plat. Rep. III.390e ; u. Lys. 7.21 ; bereden, beschwatzen, durch List, milderer Ausdruck für betrügen, täuschen, Il. 1.132, 6.360, Od. 2.106, 14.123. – Auch von leblosen Dingen, θυέλλας, erregen, Il. 15.26. – Πείθω ἐμαυτόν, ich überrede mich, d.i. ich bin überzeugt, glaube, Plat. Gorg. 453a u. öfter ; ὥς γε ἐμαυτὸν πείθω, Dem. 24.6, u. A. – Das part. πείσας heißt oft durch gütliches Zureden, durch Unterhandlungen, auf dem Wege der Güte, πείσας ἄγει τὸ στράτευμα, er führt das Heer mit dessen Einwilligung ; οὐ πείσας τὸν δῆμον, ohne das Volk beredet zu haben, ohne Beistimmung des Volks, Aeschin. u. A., bes. Plut.; vgl. τὰς πόλεις ἑκούσας ἔπεισε ποιεῖν τὰς ὁδούς Xen. An. 5.1.14, u. Hell. 6.1.14. – Das impf. kann auch durch zureden übersetzt werden, ἕκαστός τις ἔπειθεν αὐτὸν ὑποστῆναι τὴν ἀρχήν, Xen. An. 5.9.19, vgl. Hell. 6.5.23 ; Pol. 4.64.2, 5.63.3.
2) Im pass., fut. πείσομαι, auch πιθήσω, Od. 21.369, aor. ἐπείσθην, bei Hom. ἐπιθόμην u. πιθήσας, Il. 9.119, sich durch gütliche Mittel, bes. durch Worte gewinnen lassen, sich überreden, überzeugen lassen, überredet, überzeugt sein, gehorchen (vgl. S.Emp. pyrrh. 1.2301 ; Hom. u. Folgde überall ; mit folgdm accus. c. inf., εἰ μὴ πέπεισθε ἀδικίαν δικαιοσύνης ἄμεινον εἶναι, Plat. Rep. II.368a ; mit folgdm ὡς, Legg. VII.801b ; – c. inf., ὑπὸ χρυσοῦ πεισθῆναι πλούσιον ἄνδρα ἰάσασθαι, Plat. Rep. III.408c ; – gew. τινί, gehorchen, folgen, μηδὲ ἄρξειν μηδὲ ἄρχοντι πείσεσθαι, Critia.120a ; καὶ παρεικαθεῖν, Soph. O.C. 1336 ; mit folgdm inf., πείθεσθέ μοι ῥαβδοῦχον ἑλέσθαι, Plat. Prot. 338a, folget mir und wählet, u. A. – Die Sache, wozu Einer überredet wird, oder in der er einem Andern folgt, steht auch im accus., wie das act. mit doppeltem accus. vrbdn oben erwähnt ist. πάντα πιθέσθαι, in allen Dingen folgen, Alles befolgen, Od. 17.21 ; σημαίνειν, ἅ τινʼ οὐ πείσεσθαι ὀΐω, worin Niemand, wie ich meine, gehorchen wird, Il. 1.289 ; u. so ist auch 20.466, Od. 3.146, οὐδὲ τὸ ᾔδη, ὃ οὐ πείσεσθαι ἔμελλεν, zu erklären, worin Jener ihm nicht nachgeben werde, wo man gew. πείσεσθαι als pass. für πεισθήσεσθαι erklärt ; πείθεσθε τούτῳ ταῦτα, Ar. Th. 595 ; τί σοι πιθώμεσθα, Av. 164 ; auch σοῖς ταῦτα πείσομαι λόγοις, Aesch. Ch. 770 ; Ἀθηναῖοι ταῦτα αἰσχίνῃ πείθονται, Her. 6.100 ; – εἰς ἀγαθόν, Il. 11.799 ; Hom. vrbdt es auch mit dem doppelten dat., τινὶ ἔπεσι, μύθοις, Il. 1.150, 23.157 ; γήραϊ πείθεσθαι, dem Alter gehorchen, sich in die Notwendigkeit des Alters geduldig fügen, Il. 24.345 ; στυγερῇ δαιτὶ πείθεσθαι, sich in den Gebrauch des traurigen Mahles fügen, 23.48 ; πείθεσθαι νυκτί, der Einladung der Nacht zum Schlafe folgen, 8.502, 9.65. – Seltener ist dabei der gen., πείθεσθαί τινος, Her. 1.126, 5.29, 33, 6.12 ; als v.l. auch Il. 10.57 ; Thuc. 7.73, u. öfter bei sp.D., wie Ap.Rh. 3.308. – Πείθεσθαί τινι, Jemandem glauben, trauen, woran glauben, μύθῳ, oft Hom ; ταῦτʼ ἐγώ σοι οὐ πείθομαι, darin traue ich dir nicht, das glaube ich dir nicht, Plat. oft.
3) Das perf. πέποιθα, πεποιθέναι, plusquampf. πεποίθεα, Od. 4.434, 8.181, hat die Bdtg sich haben überzeugen lassen, vertrauen, seine Zuversicht worauf setzen, mit dem dat. der Person oder der Sache, auf die man vertraut, Hom. u. Hes., auch wird noch ein inf. hinzugesetzt, ὔμμιν ἔγωγε μαρναμένοισι πέποιθα σαωσέμεναι νέας ἁμάς, Il. 13.95, ich vertraue euch, daß ihr die Schiffe retten werdet, vgl. 16.171, Od. 16.71, 21.132 ; auch absol., ὄφρα πεποίθῃς, auf daß du Zutrauen fassest, Il. 1.524, Od. 13.344 ; τῇ σῇ πέποιθα χειρὶ δεξιᾷ, Eur. Alc. 1118 ; χρησμοῖς, τύχῃ, Aesch. Ch. 295, Ag. 654 ; Ζηνί, 790 ; πεποιθοίη, Ar. Ach. 904 ; auch c. acc. c. inf., ἔπεμψα τοὺς πέποιθα μὴ ματᾶν ὁδοῦ, Aesch. Spt. 37, vgl. 426, 503 ; u. c. inf., καὶ δίχα κείνων πέποιθα ταῦτʼ ἐπισπάσειν κλέος, Soph. Aj. 756, ich hege die Zuversicht, diesen Ruhm zu erringen ; vgl. χρήμασιν ἐπεποίθεσαν διωθέεσθαι, Her. 9.88 ; διὰ τὸ αὑτῷ πεποιθέναι, Plat. Menex. 248a ; einen imperat. πέπεισθι hat Aesch. Eum. 599, Hom. die synkop. Form ἐπέπιθμεν, Il. 14.55 ; so ist auch πιθήσας gebraucht, Il. 22.107 ; vgl. auch πεπίθοιτο, Il. 10.204 ; γνώμᾳ πεπιθὼν πολυβούλῳ, Pind. I. 3.90. – Sp., wie NT, verbinden auch πεποιθέναι ἐπὶ τὸν θεόν. – Adj. verb. πειστέον, man muß gehorchen, Plat. Phil. 28b u. A.
2 sing. fut. πείσεις Il. 1.132, Il. 6.360, Il. 11.648, Il. 18.126, Il. 24.219, 433 : Od. 14.363.
3 sing. πείσει Il. 9.345.
Infin. πεισέμεν Il. 5.252, Il. 9.315. πείσειν Il. 22.357.
2 sing. fut. πιθήσεις Od. 21.369.
Fut. πεπιθήσω Il. 22.223.
3 sing. aor. opt. πείσειε Il. 9.386 : Od. 14.123.
1 pl. aor. subj. πεπίθωμεν Il. 9.112.
1 pl. opt. πεπίθοιμεν Il. 1.100.
3 pl. πεπίθοιεν Il. 9.181, Il. 23.40.
Fem. pple. πεπιθοῦσα Il. 15.26.
Infin. πεπιθεῖν Il. 9.184.
Aor. pple. πιθήσας Il. 4.398, Il. 6.183, Il. 9.119, Il. 11.235, Il. 13.369, Il. 17.48, Il. 22.107 : Od. 21.315.
Pf. πέποιθα Il. 13.96 : Od. 16.71, Od. 21.132.
3 sing. πέποιθε Il. 23.286 : Od. 16.98, 116.
3 pl. πεποίθασι Il. 4.325.
Subj. πεποίθω Od. 24.329.
2 sing. πεποίθῃς Il. 1.524 : Od. 13.344.
1 pl. πεποίθομεν Od. 10.335.
Pple. πεποιθώς, -ότος Il. 2.588, Il. 4.303, Il. 6.505, Il. 12.135, Il. 16.624, Il. 17.329, Il. 18.158, Il. 23.319, etc. : Od. 6.130, Od. 7.34, Od. 9.107, Od. 20.289.
Plupf. πεποίθεα Od. 4.434, Od. 8.181.
3 sing. ἐπεποίθει Il. 16.171.
1 pl. ἐπἑπιθμεν Il. 2.341, Il. 4.159, Il. 14.55.
Mid. Imp. πείθευ Il. 14.235.
Fut. πείσομαι Il. 7.286, Il. 23.96 : Od. 5.358.
2 sing. πείσεαι Il. 9.74.
3 sing. πείσεται Il. 11.789.
3 pl. πείσονται Il. 8.154, Il. 23.157 : Od. 16.280.
Infin. πείσεσθαι Il. 1.289, 296, 427, Il. 20.466 : Od. 3.146.
Aor. πιθόμην Il. 5.201, Il. 9.453, Il. 22.103 : Od. 9.228.
3 dual πιθέσθην Il. 15.156.
3 pl. (ἐ)πίθοντο Il. 3.260, Il. 7.379, Il. 9.79, Il. 12.109, 468, Il. 14.133, 378, Il. 15.300, Il. 23.54, 249, 738 : Od. 3.477, Od. 6.71, 247, Od. 9.44, Od. 10.178, 428, Od. 12.222, Od. 15.220, 288, Od. 20.157, Od. 22.178, Od. 23.141.
2 sing. subj. πίθηαι Il. 1.207, Il. 21.293, Il. 23.82 : Od. 1.279.
3 sing. πίθηται Il. 1.420, Il. 11.791.
1 pl. πιθώμεθα Il. 18.273.
2 sing. opt. πίθοιο Il. 4.93, Il. 7.28, 48, Il. 14.190 : Od. 4.193, Od. 20.381.
3 pl. πιθοίατο Il. 10.57.
Imp. pl. πίθεσθε Il. 1.259, 274, Il. 18.266 : Od. 11.345, Od. 24.461.
3 pl. πιθέσθων Il. 9.167.
Infin. πιθέσθαι Il. 7.282, 293, Il. 13.726 : Od. 17.21.
3 sing. aor. opt. πεπίθοιτο Il. 10.204.
(ἐπι-, παρα-)
- 1
To induce or win over to an act or a course of action, to persuade, win over, prevail upon, urge successfully, to do or refrain from doing something : οὐδέ με πείσεις Il. 1.132. Cf. Il. 4.104, Il. 5.252, Il. 6.51, Il. 15.26, Il. 22.78, etc. : ἔπειθεν (ἔπειθον) Ἀχαιούς Od. 2.106 = Od. 24.141, Od. 19.151. Cf. Od. 1.43, Od. 7.258 = Od. 9.33, Od. 9.500, Od. 23.337.
With complementary infin. : τόνδε πεπιθήσω μαχέσασθαι Il. 22.223. Cf. Il. 23.40.
- 2
To induce to regard one with favour, win or bring over, prevail with : τότε κέν μιν ἱλασσάμενοι πεπίθοιμεν Il. 1.100. Cf. Il. 9.112, 181, 184, 315, 345, 386, Il. 12.173.
- 3
To induce to believe in the truth of something, win to a belief or assurance, convince: πείθεις μευ θυμόν Od. 23.230. Cf. Od. 14.123, 363, 392.
- 4
In mid. and in fut. πιθήσω
. - a
To yield to inducement, persuasion or command, yield, submit oneself, be ruled, obey, hearken to another, follow his lead, be guided by him, do his bidding : ἀλλὰ πίθεσθε Il. 1.259. Cf. Il. 1.207, 274, 427, Il. 2.139, Il. 3.260, Il. 5.201, Il. 7.121, 379, etc. : δμώεσσιν ἐκέκλετο, τοὶ δʼ ἐπίθοντο Od. 6.71. Cf. Od. 1.279, Od. 3.146, 477, Od. 5.358, Od. 9.44, Od. 12.213, Od. 15.288, etc.
With dat. of the person to whom or that to which one yields or submits oneself : ἐπείθετο μύθῳ Il. 1.33, πείθονταί οἱ Ἀχαιοί Il. 1.79. Cf. Il. 1.150, 214, 273, Il. 2.85, Il. 4.93, Il. 9.74, Il. 12.109, etc. : οὐκ εὖ πᾶσι πιθήσεις Od. 21.369. Cf. Od. 2.227 (to humour him), Od. 3.358, Od. 4.193, Od. 10.178, Od. 15.541, Od. 17.21, etc.
With dat. and infin. : ἑῷ θυμῷ ἐλθεῖν Il. 10.204. Cf. Od. 24.456.
Sim., to yield or resign oneself to something coming upon one in the course of nature.
With dat. : ἀγαθὸν καὶ νυκτὶ πιθέσθαι Il. 7.282 = 293. Cf. Il. 23.48, 645, Il. 8.502 = Il. 9.65 : = Od. 12.291.
- b
To bring oneself to believe in the truth of something, be convinced.
With infin.: οὔ πω ἐπείθετο ὃν πατέρʼ εἶναι Od. 16.192. Cf. Il. 8.154.
To believe in, be convinced by.
With dat. ἀγγελίῃ Od. 1.414.
- a
- 5
In pf. and plupf. and in the aor. pple. πιθήσας
(these forms occurring only in this sense), and also (twice Il. 4.408 : Od. 20.45) in mid. - a
To feel assurance or confidence, be satisfied : κεφαλῇ τοι κατανείσομαι, ὄφρα πεποίθῃς Il. 1.524. Cf. Od. 13.344, Od. 24.329.
- b
To put one’s trust in, trust to, rely upon, commit oneself to, have trust or confidence in, be emboldened by.
With dat. or instrumental : δεξιαί, ᾗς ἐπέπιθμεν Il. 2.341, ἱπποσύνῃ τε καὶ ἠνορέηφι πεποιθώς Il. 4.303, θεῶν τεράεσσι πιθήσας
398, ἡγεμόνας τοῖς ἐπεποίθει Il. 16.171. Cf. Il. 6.505 (committing his going to his ...), 510 (letting himself be carried away by it, exulting in it), Il. 9.119 (committing myself to the guidance of ...), Il. 11.235 (giving it its way, following it up), Il. 12.135, Il. 13.96 (I look to you to ...), 369, Il. 14.55, Il. 17.329, etc. : Od. 4.434, Od. 6.130, Od. 7.34, Od. 8.181, Od. 9.107, Od. 10.335, Od. 16.71 (feel confident of ...), 98 = 116, Od. 20.45, 289, Od. 21.132, 315.
- a
- 1
- 1 act.
- a persuade, win over Ζηνὸς ἦτορ λιταῖς ἔπεισε O. 2.80 δᾶμον Ψπερβορέων πείσαις λόγῳ O. 3.16 κοινᾶνι παρʼ εὐθυτάτῳ γνώμαν πιθών (Er. Schmid: πεπιθών codd.: v. l. γνώμᾳ: sc. Ἀπόλλων) P. 3.28 ὦ μάκαρ, τὶν δʼ ἐπέοικεν Ἥρας πόσιν τε πειθέμεν κόραν τε γλαυκώπιδα N. 7.95 c. inf., ἰατῆρά τοί κέν μιν πίθον καί νυν ἐσλοῖσι παρασχεῖν ἀνδράσιν P. 3.65 c. pr. adj., ξυνᾶνα Μαγνήτων σκοπὸν πείσαισʼ ἀκοίταν ποικίλοις βουλεύμασιν N. 5.28 γαμβρὸν Ποσειδάωνα πείσαις (sc. Ζεύς: v. γαμβρός) N. 5.37
- b pf., & ep. aor. redupl.
- α c. inf., be persuaded πέποιθα δὲ ξένον μή τινʼ δαιδαλωσέμεν O. 1.103
- β trust in. rely upon c. dat. πέποιθα ξενίᾳ προσανέι Θώρακος P. 10.64 καὶ προξενίᾳ πέποιθʼ N. 7.65 οἱ δʼ ἄφνει πεποίθασιν (v. l. ὁ δʼ πέποιθεν) fr. 219. διπλόαν νίκαν ἀνεφάνατο κυβερνατῆρος οἰακοστρόφου γνώμᾳ πεπιθὼν πολυβούλῳ 1. 4. 72.
- c persuade someone of something, c. dupl. acc., καὶ πόθεν ἀθαν[άτων ἔρις ἄ]ρξατο. ταῦτα θεοῖσι μὲν πιθεῖν σοφοὺ[ς] δυνατόν Pae. 6.52
- 2 med., obey c. dat. ἐνυπνίῳ δʼ ᾇ τάχιστα πιθέσθαι κελήσατό μιν O. 13.79 πείθονται δʼ ἀοιδοὶ σάμασιν P. 1.3 θεοῦ σάμασιν πιθόμενοι (byz.: πειθόμενοι codd.) P. 4.200 ἤθελον κείνου γε πείθεσθʼ ἀναξίαις ἑκόντες N. 8.10 ἤτορι δὲ φίλῳ παῖς ἅτε ματέρι κεδνᾷ πειθόμενος κατέβαν Pae. 6.12 ἀρχαγέτᾳ τε Δάλου πίθετο (sc. Ἡρακλέης) fr. 140a. 59 (33) add. inf., Μοῖσα, καὶ πὰρ Δεινομένει κελαδῆσαι πίθεό μοι ποινὰν τεθρίππων sing, I bid you P. 1.59 frag., τί πείσομα[ι (πείθομαι Π: ?fut., πάσχω) Πα. 7B. 42.
Strong 3982
(i) Active;
1. trans., to apply persuasion ("conative" in pres.; v. M, Pr., 147), to prevail upon or win over, persuade: absol., Mt 28:14,
2. Intrans., 2 pf. πέποιθα with pres. sense (v. M, Pr., 147, 154; Bl., § 59, 2): to trust, be confident, have confidence: c. acc. et inf., Ro 2:19; c. acc. ref. (v. Ellic., in l.) : Phl 1:6, 25; c. dat., Phl 1:14, Phm 21; ἑαυτῷ, c. inf., II Co 10:7; seq. ἐν, Phl 3:3, 4; ἐν κυρίῳ ὅτι, Phl 2:24; ἐπί, c. dat., Mt 27:43 (WH, mg.), Mk 10:24 (T, WH, R, mg., om.), Lk 11:22 18:9, II Co 1:9, He 2:13; ἐπί, c. acc., Mt 27:43 (c. dat., WH, mg.); id. seq. ὅτι, II Co 2:3, II Th 3:4 (v. Lft., Notes, 127); εἰς, c. acc. pers. seq. ὅτι, Ga 5:10.
(ii) Pass. and mid.;
1. to be persuaded, believe (v. M, Pr., 158): absol., Lk 16:31, Ac 17:4 21:14, He 13:18; c. dat., Ac 28:24; c. acc. et inf., Ac 26:26; so also pf., πέπεισμαι, πεπεισμένος εἰμί: c. acc. ref. seq. περί, He 6:9; c. acc. et inf., Lk 20:6; ὅτι, Ro 8:38, II Ti 1:5, 12; id. c. ἐν κυρίῳ, Ro 14:14; περί, c. gen. seq. ὅτι, Ro 15:14.
2. to listen to, obey: c. dat. pers., Ac 5:36, 37, 40 23:21 27:11, Ro 2:8, Ga 5:7, He 13:17, Ja 3:3 (cf. ἀνα-πείθω).†
- IAct. to prevail upon, win over, persuade, τινά Hom., etc.:—c. acc. pers. et inf. to persuade one to do, Il., etc.; also, π. τινὰ ὥστε δοῦναι, etc., Hdt.; π. τινα ὡς χρή Plat.; π. τινὰ εἴς τι Thuc.; in part., πείσας by persuasion, by fair means, Soph.
- IISpecial usages:
- 1to talk over, mislead, ἔληθε δόλωι καὶ ἔπεισεν Ἀχαιούς Od.
- 2to prevail on by entreaty, Hom.
- 3π. τινὰ χρήμασι to bribe, Hdt.; so, π. ἐπὶ μισθῶι or μισθῶι Hdt., Thuc.: so, πείθειν τινά alone, Xen., NTest.
- 4c. dupl. acc., πείθειν τινά τι to persuade one of a thing, Hdt., Aesch., etc.
- BPass. and Mid. to be prevailed on, won over, persuaded, absol., Hom., Attic; the imperat. πείθου or πιθοῦ listen, comply, Trag.; c. inf. to be persuaded to do, Soph.; also, πείθεσθαι ὥστε . . Thuc.
- 2πείθεσθαί τινι to listen to one, obey him, Hom., etc.; νῦν μὲν πειθώμεθα νυκτὶ μελαίνηι, of leaving off the labours of the day, Il.; —πάντα πείθεσθαί τινι to obey him in all things, Od., etc.
- 3πείθεσθαί τινι, also, to believe or trust in a person or thing, Hom., etc.: —c. acc. et inf. to believe that, Od., etc.: with an adj. neut., π. τὰ περὶ Αἴγυπτον Hdt.; ταῦτʼ ἐγώ σοι οὐ πείθομαι I do not take this on your word, Plat.
- IIperf. 2 πέποιθα, like the Pass., to trust, rely on, have confidence in a person or thing, Hom., etc.; c. inf., πέποιθα τοῦτʼ ἐπισπάσειν κλέος I trust to win this fame, Soph.; πέποιθα τὸν πυρφόρον ἥξειν Aesch.;— πεπ. εἴς τινα, ἐπί τινα NTest.
- IIIperf. pass. πέπεισμαι to believe, trust, c. dat., Aesch., Eur.: c. acc. et inf., πεπ. ταῦτα συνοίσειν Dem.
-
…· τίνι γὰρ ἂν πόλις ἀρέσκοι ἄνευ νόμων ; νῦν δὲ δὴ οὐκ ἐμμενεῖς τοῖς ὡμολογημένοις ; ἐὰν ἡμῖν γε πείθῃ, ὦ Σώκρατες · καὶ οὐ καταγέλαστός γε ἔσῃ ἐκ τῆς πόλεως ἐξελθών. σκόπει γὰρ δή, ταῦτα παραβὰς…
Plato, Crito
-
…, ἦν δʼ ἐγώ, ὅσα ἄρτι Θρασύμαχος ἀγαθὰ διῆλθεν τῷ τοῦ ἀδίκου ; ἤκουσα, ἔφη, ἀλλʼ οὐ πείθομαι. βούλει οὖν αὐτὸν πείθωμεν, ἂν δυνώμεθά πῃ ἐξευρεῖν, ὡς οὐκ ἀληθῆ λέγει ; πῶς γὰρ οὐ βούλομαι…
Plato, Republic
-
…δημώδη μουσικὴν ποιεῖν, μὴ ἀπειθῆσαι αὐτῷ ἀλλὰ ποιεῖν · ἀσφαλέστερον γὰρ εἶναι μὴ ἀπιέναι πρὶν ἀφοσιώσασθαι ποιήσαντα ποιήματα καὶ πιθόμενον τῷ ἐνυπνίῳ. οὕτω δὴ πρῶτον μὲν εἰς τὸν θεὸν ἐποίησα οὗ ἦν ἡ παροῦσα θυσία · μετὰ δὲ τὸν…
Plato, Phaedo
-
…καὶ ἡσυχίαν ἄγων, ὦ Σώκρατες, οὐχ οἷός τʼ ἔσῃ ἡμῖν ἐξελθὼν ζῆν ; τουτὶ δή ἐστι πάντων χαλεπώτατον πεῖσαί τινας ὑμῶν. ἐάντε γὰρ λέγω ὅτι τῷ θεῷ ἀπειθεῖν τοῦτʼ ἐστὶν καὶ διὰ τοῦτʼ ἀδύνατον ἡσυχίαν ἄγειν, οὐ…
Plato, Apology
-
…τὴν πόλιν διοικοῦμεν, ἤδη φαμὲν τοῦτον ὡμολογηκέναι ἔργῳ ἡμῖν ἃ ἂν ἡμεῖς κελεύωμεν ποιήσειν ταῦτα, καὶ τὸν μὴ πειθόμενον τριχῇ φαμεν ἀδικεῖν, ὅτι τε γεννηταῖς οὖσιν ἡμῖν οὐ πείθεται, καὶ ὅτι τροφεῦσι, καὶ ὅτι ὁμολογήσας ἡμῖν…
Plato, Crito
-
…ἂν ἡμεῖς κελεύωμεν ποιήσειν ταῦτα, καὶ τὸν μὴ πειθόμενον τριχῇ φαμεν ἀδικεῖν, ὅτι τε γεννηταῖς οὖσιν ἡμῖν οὐ πείθεται, καὶ ὅτι τροφεῦσι, καὶ ὅτι ὁμολογήσας ἡμῖν πείσεσθαι οὔτε πείθεται οὔτε πείθει ἡμᾶς, εἰ μὴ καλῶς τι…
Plato, Crito
-
…γενέσθαι τὴν πόλιν, ὥστε περὶ ὧν οὐδεὶς πώποτε οὔτε τῶν πολεμίων ἐμνήσθη οὔτε τῶν πολιτῶν ἤλπισε, ταῦθʼ ὑμᾶς ἔπεισε πρᾶξαι, οὐχ ὑπὸ Λακεδαιμονίων ἀναγκαζόμενος, ἀλλʼ αὐτὸς ἐκείνοις ἐπαγγελλόμενος, τοῦ τε Πειραιῶς τὰ τείχη περιελεῖν καὶ τὴν…
Lysias, Speeches
-
…δὲ πάντας ἀνθρώπους ἐπʼ ὀλέθρῳ τῆς πόλεως, καὶ πόλεις ἐπάγοντες, καὶ τελευτῶντες Λακεδαιμονίους καὶ τῶν συμμάχων ὁπόσους ἐδύναντο πεῖσαι, οὐ διαλλάξαι ἀλλʼ ἀπολέσαι παρεσκευάζοντο τὴν πόλιν εἰ μὴ διʼ ἄνδρας ἀγαθούς, οἷς ὑμεῖς δηλώσατε παρὰ τῶν ἐχθρῶν…
Lysias, Speeches
-
…οἰκείων ἀμελουμένων τοσαῦτα ἤδη ἔτη, τὸ δὲ ὑμέτερον πράττειν ἀεί, ἰδίᾳ ἑκάστῳ προσιόντα ὥσπερ πατέρα ἢ ἀδελφὸν πρεσβύτερον πείθοντα ἐπιμελεῖσθαι ἀρετῆς. καὶ εἰ μέν τι ἀπὸ τούτων ἀπέλαυον καὶ μισθὸν λαμβάνων ταῦτα παρεκελευόμην, εἶχον ἄν τινα λόγον…
Plato, Apology
-
…τε καὶ σὺ ἀργύριον ἐκείνῳ μισθὸν ἕτοιμοι ἐσόμεθα τελεῖν ὑπὲρ σοῦ, ἂν μὲν ἐξικνῆται τὰ ἡμέτερα χρήματα καὶ τούτοις πείθωμεν αὐτόν, εἰ δὲ μή, καὶ τὰ τῶν φίλων προσαναλίσκοντες. εἰ οὖν τις ἡμᾶς περὶ ταῦτα οὕτω σφόδρα…
Plato, Protagoras