vitio
vitio, to make faulty, injure, spoil, mar, taint, corrupt, infect, vitiate, defile
- I Lit.
- A In gen.: dira lues quondam Latias vitiaverat auras, Ov. M. 15, 626; cf.: amnem salibus amaris, id. ib. 15, 286: ossa, Cels. 8, 2: corpora, Ov. F. 6, 136: oculos, id. F. 1, 691: facies longis vitiabitur annis, id. Tr. 3, 7, 33: ferramentum in opere, Col. 11, 1, 20: ova, id. 8, 11, 5: vina, Hor. S. 2, 4, 54: boves aliqua offensa, Pall. 4, 12, 1.—
- B In partic., to violate a woman (cf.: violo, polluo): aliquam in occulto, Cato ap. Gell. 17, 13, 4: virginem, Ter. Eun. 704; id. Ad. 686; Suet. Aug. 71; Quint. 9, 2, 70 al.; cf.: vitiati pondera ventris (sc. stupro), Ov. H. 11, 37.—
- II Trop.: comitiorum et contionum significationes sunt nonnumquam vitiatae atque corruptae, falsified, Cic. Sest. 54, 115 Halm N. cr.: dies, to make void the nomination of a day for the census, id. Att. 4, 9, 1; cf.: senatusconsulta arbitrio consulum supprimebantur vitiabanturque, Liv. 3, 55, 13: scripturas, Dig. 50, 17, 94: auspicia, Messala ap. Gell. 13, 15, 4: pectora limo malorum, Ov. P. 4, 2, 18; cf.: curis vitiatum corpus amaris, id. ib. 1, 10, 3.
- 1. (poët.; postklass.) bederven, beschadigen, kapotmaken [auras verpesten; oculos; frumentum umore]; ➤ vitiata teredine navis; curis vitiatum corpus misvormd;
- 2. (een meisje, vrouw) onteren, schenden, verkrachten [virginem];
- 3. (metaf.) vervalsen [senatūs consulta; memoriam de geschiedenis; significationes];
- 4. (relig. t.t.) een voor een publ. aangelegenheid vastgestelde tijd onder het mom v. ongunstige voortekenen ongeschikt, ongeldig verklaren [diem; comitia dag v.d. verkiezing].
- vitium, to make faulty, injure, spoil, mar, taint, corrupt, infect, vitiate, defile: lues vitiaverat auras, O.: amnem salibus, O.: facies longis vitiabitur annis, O.: vina, H.: virginem, to violate, T.—Fig., to corrupt, falsify, nullify, void: comitiorum significationes sunt vitiatae, falsified: senatūs consulta arbitrio consulum vitiabantur, L.: censum impedire diebus vitiandis, i. e. by declaring void the appointment of a day: Pectora limo malorum, O.
-
…regem ipsum et liberos eius et gentem Tarquiniorum esse iussit. Videtisne igitur, ut de rege dominus extiterit uniusque vitio genus rei publicae ex bono in deterrumum conversum sit Hic est enim dominus populi, quem Graeci tyrannum vocant ;…
M. Tullius Cicero, De Republica
-
…factum ut viderentur virgines ferre arma contra et nive Gallorum obrueretur exercitus. Aristoteles quidem eos etiam, qui valetudinis vitio furerent et melancholici dicerentur, censebat habere aliquid in animis praesagiens atque divinum. ego autem haud scio an nec…
M. Tullius Cicero, De Divinatione
-
…extremo tempore civitati subvenirent, non minore animo ac fiducia quam ante dimicaverant, naves conscendunt. communi enim fit vitio naturae, ut invisitatis atque incognitis rebus magis confidamus vehementiusque exterreamur ; ut tum accidit. adventus enim L .…
Julius Caesar, Civil War
-
…audaciae tuae quod sedisti in quattuordecim ordinibus, cum esset lege Roscia decoctoribus certus locus constitutus, quamvis quis fortunae vitio, non suo decoxisset. sumpsisti virilem, quam statim muliebrem togam reddidisti. primo volgare scortum ; certa flagiti…
Cicero, Philippicae
-
…non regnum et esse et vocari. Ea autem forma civitatis mutabilis maxime est hanc ob causam, quod unius vitio praecipitata in perniciosissimam partem facillime decidit. Nam ipsum regale genus civitatis non modo non est reprehendendum, sed haud…
M. Tullius Cicero, De Republica
-
…ita ut palaestritae ; spatiari in xysto ut liceat, non ab Olympiis coronam petant. Qui cum careant omni vitio, non sunt contenti quasi bona valetudine, sed viris lacertos sanguinem quaerunt, quandam etiam suavitatem coloris. Eos…
M. Tullius Cicero, De Optimo Genere Oratorum
-
…quae Corinthum arcem a ltam habebant ma tronae opulentae, o ptimates, quibus illa manibus gypsatissimis persuasit ne sibi vitio illae verterent, quod abesset a patria ; nam Mu lti suam rem be ne gessere et pu blicam patria…
Cicero, Epistulae ad Familiares
-
…expedita autem erat et perfacile currens oratio ; et erat eius quidam tamquam habitus non inurbanus ; actio paulum cum vitio vocis tum etiam ineptiis claudicabat. Hic temporibus floruit eis quibus inter profectionem reditumque L. Sullae sine iure fuit…
M. Tullius Cicero, Brutus
-
…Maias. Scr. Brundisi. iii Nou. luot. a. . CICERO ATTICO SAL. non meo vitio fit hoc quidem tempore ante enim est peccatum ut me ista epistula nihil consoletur. nam et exigue scripta est…
Cicero, Epistulae ad Atticum
-
…orationis peccato aliquo excitatur, si aspere, si arroganter, si turpiter, si sordide, si quo animi vitio dictum esse aliquid videtur, aut hominum offensione vel invidia, quae aut iusta est aut ex criminatione atque fama…
Cicero, de Oratore